Мы рыхтуемся да перамогі 15.10.2016 10

Я бачу Рух безумоўным лідэрам – як паводле колькасці, гэтак і паводле нефармальнага аўтарытэту – сярод усіх дэмакратычных арганізацый краіны.

Рух “За Свабоду“ небеспадстаўна прэтэндуе на ролю галоўнай праеўрапейскай сілы ў Беларусі. Мы дэкларуем зразумелыя і блізкія прагрэсіўнай частцы грамадства ідэі Свабоды, Незалежнасці і Дэмакратыі. Абапіраемся на падтрымку усіх, каму неабыякавы лёс Беларусі, хто разумее, што прывабная будучыня краіны можа быць толькі ва ўмовах дэмакратыі і еўрапейскага выбару.

Мы павінны застацца адзінымі і моцнымі, быць гатовымі да таго, каб у часе свабодных і дэмакратычных выбараў перамагчы і мець сваіх прадстаўнікоў у органах улады на ўсіх узроўнях. Тое, што я скажу, можа падасца вам парадаксальным – але я веру, што гістарычная перамога дэмакратыі ў Беларусі, магчыма, не так далёка, як усім нам здаецца.

Нашы найбліжэйшыя планы:

- праца з моладдзю, з рэгiёнамі, асвета.

- удзел сябраў Руха ў мясцовых выбарах 2018 года. Вылучэнне не менш за 100 кандыдатаў ва ўсіх рэгіёнах Беларусі;

- падрыхтоўка да парламенцкай кампаніі 2020 года. Вылучэнне самастойна, ці ў рамках кааліцыі не менш за 30 кандыдатаў, каманда кожнага з якіх будзе налічваць ад 50 чалавек;

- падрыхтоўка да прэзідэнцкіх выбараў 2020 года. Стварэнне вакол вылучанага альбо падтрыманага Рухам кандыдата шырокай дэмакратычнай кааліцыі.

Рух не арганізацыя адной асобы. У нас кожны, хто гэта заслугоўвае, можа стаць аўтарытэтным лідэрам, прэтэндаваць на любую ролю і пасаду ў структурах Руху. Мы ствараем умовы для асабістага росту і пашырэння вядомасці новых асобаў, як на нацыянальным, так і рэгіянальным узроўні. Магчыма, мы часам недаацэньваем, які гэта гонар і прывілей – быць разам з аднадумцамі, аб’яднанымі супольнымі каштоўнасцямі, адзіным бачаннем Беларусі як дэмакратычнай і еўрапейскай краіны.

Адной з нашых найважнейшых напрацовак, адметнасцю і відавочнай перавагай сярод іншых дэмакратычных структур ёсць «Народная праграма» - гэта распрацаваныя найлепшымі беларускімі экспертамі прапановы новага пазітыўнага бачання будучыні Беларусі. Фактычна гэтая гатовая праграма рэформаў, – гэта тое, што мы можам смела і годна прапанаваць грамадству, калі тое пытаецца “а што ж прапануе апазыцыя?”. Гэта вельмі важна – што мы можам прапанаваць нашым цяперашнім і будучым аднадумцам прывабную і зразумелую палітычную альтэрнатыву.

Рух "За Свабоду" – паслядоўная праеўрапейская і незалежніцкая сіла, у якую асабліва апошнім часам прыйшло шмат новых людзей. У нас заўжды панавалі прынцыпы супольнай працы, агульных зацікаўленняў і ўзаемадапамогі. Менавіта агульныя каштоўнасці і стратэгія дзеянняў для нас заўсёды былі вышэй за асабістыя амбіцыі і палітычныя інтарэсы асобных людзей. Я магу гарантаваць, што гэты прынцып застанецца галоўным у выпадку майго абрання старшынём Руху.

На сёння Рух мае каля 600 актыўных сяброў, 15 зарэгістраваных падчас апошняй выбарчай кампаніі кандыдатаў у дэпутаты. Але гэта толькі адпраўны пункт. Праз чатыры гады я бачу Рух безумоўным лідэрам – як паводле колькасці, гэтак і паводле аўтарытэту – сярод усіх дэмакратычных арганізацый краіны.

З іншага боку, я разумею, што як у свой час Уінстан Чэрчыль, не магу гарантаваць вам нічога акрамя цяжкай працы, слёзаў і поту. Бо наша канчатковая мэта нялёгкая – перамога над аўтарытарным рэжымам, пабудова дэмакратычнай Беларусі. Але як і Уінстан Чэрчыль, я безумоўна веру ў гэтую канчатковую перамогу. Іначай ня варта было б і працягваць нашую барацьбу. І сам, асабіста, гатовы зрабіць усё магчымае і немагчымае, бо для мяне гэта справа жыцця.

Людзі гатовыя ісці на рэформы. Нават больш чым вы маглі спадзявацца 11.08.2016 2

Днямі атрымаў вынікі цікавага даследвання, якое праводзілася ў чэрвені на тэрыторыі маёй выбарчай акругі. У апытанні ўзяло ўдзел 397 чалавек, якiя прыжываюць ў Першамайскім раённе Мінска.

Перш за ўсё, вынікі даследавання красамоўна дэманструюць, што людзі не вераць у здольнасць улады вырашаць іхнія праблемы. Прэзідэнт карыстаецца даверам толькі ў 20 працэнтаў апытаных – дарэчы, такі ж самы рэйтынг маюць і праваабарончыя арганізацыі. Урэшце, усе іншыя структуры ўлады і грамадства маюць яшчэ меншы рэйтынг. Яшчэ 20 працэнтаў апытаных не давяраюць нікому, а 22 працэнты не змаглі даць адказ на гэтае пытанне. 


Лагічным працягам такой тэндэнцыі можна лічыць наступныя лічбы – толькі 26,4 працэнты апытаных вераць, што прэзідэнт і ўрад здольныя справіцца з праблемамі і выклікамі, якія стаяць перад краінай. Не вераць у гэта 36 працэнтаў (астатнім – “складана адказаць”).  

Што да парламенцкай кампаніі, то 70 працэнтаў апытаных заявілі, што ведаюць пра парламенцкія выбары, але толькі 6,3 (!) працэнта змаглі назваць імя дзеючага дэпутата, які нібыта прадстаўляе інтарэсы грамадзян у Палаце прадстаўнікоў. 

Даволі паказальныя (прынамсі, для Мінска) з’яўляюцца і дадзеныя пра тое, якому кандыдату на гэтых выбарах апытаныя гатовыя аддаць перавагу. У адказе на гэтае пытанне 58 працэнтаў сказалі “незалежнаму”, 7,6 – апазіцыйнаму, 5,3 -- праўладнаму, і астатнія не вызначыліся з адказам. 

Сярод аналітыкаў і нават сярод некаторых дэмакратычных палітыкаў часам гучаць сцвярджэнні, нібыта беларусы “баяцца радыкальных рэформ”. Дадзеныя нашага апытання калі не абвяргаюць, то як мінімум істотна карэктуюць гэты тэзіс. Вы самі можаце пераканацца ў гэтым, паглядзеўшы на дыяграму, каб пабачыць, якія тэмы больш за ўсё хвалююць жыхароў Мінска. 


Як бачым, рэзкае пагаршэнне эканамічнага стану грамадзян Беларусі прыводзіць да іхняй большай рашучасці ў справе рэфармавання як палітычнай, гэтак і эканамічнай сістэмы. 44 працэнты апытаных (“так” – 17,6 і “хутчэй так” – 26, 4) гатовыя падтрымаць эканамічныя рэформы нават у тым выпадку, калі гэта прывядзе да часовага пагаршэння іхняга матэрыяльнага стану. “Не” і “хутчэй не” такім рэформам сказалі адпаведна 19 і 15 працэнтаў. У адказе на пытанне пра шляхі выхаду з цяперашняга эканамічнага крызісу меркаванні рэспандэнтаў падзяліліся амаль пароўну – 47,4 выступаюць за “ўдасканаленне існуючай эканамічнай мадэлі”, 43,6 за “поўнае рэфармаванне існуючай эканамічнай мадэлі”. Нават у такім чуллівым для насельніцтва пытанні, як форма аказання медычных паслуг,  34 працэнты апытаных выступаюць за страхавую медыцыну, 30 – за змешаную і толькі 29 за бясплатную. 


Гэта апытанне, як і мой вопыт кантактаў з выбаршчыкамі падчас пікетаў на вуліцах Мінска, прымушае па-новаму зірнуць не некаторыя ўстойлівыя міфы і стэрэатыпы. Светапогляд людзей мяняецца, іхняя незадаволенасць цяперашнім эканамічным крызісам прыводзіць за пэўных зменаў і новых трэндаў у грамадскай думцы. Гэта перш за ўсё – недавер да ўлады і яе здольнасці вырашыць праблемы краіны, гатоўнасць падтрымаць эканамічныя і палітычныя рэформы, нават пры ўмове часовага пагаршэння ўзроўню жыцця, і пры гэтым вялікі недавер як да ўлады, гэтак і да апазіцыі, прыхільнасць да “незалежных” кандыдатаў. Актыўны ўдзел у выбарчай кампаніі на фоне зніження рэйтынгу ўлады стварае зручную пляцоўку для прэзентацыі альтэрнатыўных падыходаў.

Што агульнага ў Алімпіяды і выбараў? 05.08.2016 1

11 жніўня стануць вядомыя прозвішчы ўсіх кандыдатаў у дэпутаты ў Палату Прадстаўнікоў. Але ўжо зараз можна з дакладнасцю 99% спрагназаваць вынікі “выбараў“, проста зазірнуўшы ў спісы тых, хто падаў дакументы на рэгістрацыю. 


Як правіла, у кожнай акрузе знаходзіцца прэтэндэнт, які адначасова скарыстаў два спосаба вылучэння: праз збор подпісаў і пры падтрымцы працоўнага калектыву. Калі знаёмішся з месцам працы такога чалавека (дзеючы дэпутат, прадстаўнік выканкама, дырэктар прадпрыемства ці ўстановы), то апошнія сумневы знікаюць - вось ён, шчаслівы ўладальнік будучага дэпутацкага мандата, пра што, як правіла яшчэ і не здагадваюцца яго выбарцы. 


Навіной бягучага палітычнага сезона стане пашырэнне прысутнасці палітычных партый у Палаце прадстаўнікоў. Будучых дэпутатаў ад праўладнай Камуністычнай партыі, і такіх “вядомых” грамадству структур як Рэспубліканская партыя працы і справядлівасці таксама можна пазнаць па выкарыстанні падвойнага (а то і патройнага) спосабу вылучэння.


Зразумела, што праўладным кандыдытам не было неабходнасці даказваць крыштальную чысціню здадзеных подпісаў, альбо ўвогуле збіраць неабходную для рэгістрацыі тысячу. Але на гэты раз куратары “выбарчага працэсу” прымусілі іх варушыцца -- хай выйдуць на вуліцу, хай пастаяць у пікетах, хай патрэніруюцца, раптам у далейшым жыцці спатрэбіцца. Відавочна, што некаторыя самыя прасунутыя людзі ва ўладзе ўжо зараз разумеюць, што неўзабаве прыйдзе час сапраўды канкурэнтнай барацьбы на выбарах – і да яе трэба быць гатовымі.


А што ў стане палітычных апанентаў рэжыму, ці існуе разуменне таго, што Алімпіяду не выйграеш, калі не будзеш трэніравацца? Са здзіўленнем пераконваюся, што пераважная большасць з 215 апазіцыйных вылучэнцаў абрала лёгкі шлях і пайшла на рэгістрацыю праз вылучэнне ад палітычных партый. Паглядзіце, шэсць дэмакратычных партый (БНФ, АГП, БХД, “Справядлівы свет”, БСДП і “Зялёныя”) здолелі падаць на рэгістрацыю толькі 9 кандыдатаў з сабранай тысячай подпісаў. Натуральна, нельга забываць, што патрабаванні да подпісаў ад рэальна апазіцыйных кандыдатаў абсалютна іншыя, таму падаваць подпісы на рэгістрацыю маглі толькі тыя, хто іх рэальна сабраў.


У выпадку з Рухам за Свабоду, які не партыя, большасць нашых вылучэнцаў і не мелі магчымасці абраць іншы шлях, акрамя як вылучэнне праз збор подпісаў. Таму ўся каманда была скіравана на рэальны збор. 10 чалавек сабралі і здалі подпісы, але ў пэўных выпадках і мы скарысталіся падстрахоўкай праз партыйнае вылучэнне.


Трэба разумець, што на гэтай выбарчай кампаніі (не будзем ужываць слова выбары) жыццё не заканчваецца. Збор подпісаў – гэта дадатковая магчымасць выйсці да людзей, проста нагадаць пра сваё існаванне, бо многія людзі на пікетах шчыра пытаюцца – “Дзе вы хаваецеся, апазіцыя. Чаму мы вас не бачым?”


Вельмі важна для апазіцыі ў цэлым, калі яна хоча быць заўважаная грамадзянамі — працаваць на кантрасце. Паказваць, што ёсць альтэрнатыва. І яна не толькі ў праграмах і асобах, яна павінна вылучацца і візуальна — таму мы выстаўляем пікеты пад бел-чырвона-белымі сцягамі. Калі б мы сядзелі ў гэты час дома на канапах, то, напэўна, не змаглі б скарыстацца такой магчымасцю — здабыць новых прыхільнікаў і данесці свае ідэі.

Пакінуць эканамічныя санкцыі - падгуляць Расіі 03.02.2016 1

Найбольш верагодна, што напрыканцы лютага мы пачуем рашэнне ЕС аб адмене кропкавых санкцый у дачыненні да шэрагу чыноўнікаў і прадпрыемстваў Беларусі. Гэтае рашэнне, у найбольшай ступені будзе абумоўленае пазіцыяй беларускага рэжыму ў пытанні рэгіянальнай бяспекі, чым прагрэсам у выкананні "хатняга задання" па аднаўленні правоў і свабодаў грамадзян. 

Апазіцыя мусіць захаваць твар і даць сваю ацэнку магчымаму кроку ЕС. Аднак у запале барацьбы за пашырэнне правоў і магчымасцяў, крайне важна падзеляць санкцыі супраць прадпрыемстваў і кропкавыя візавыя абмежаванні ў адносінах да чыноўнікаў. Ва ўмовах эканамічнага крызісу і магчымай пераарыентацыі беларускіх прадпрыемстваў і бізнесу з расійскага на заходнія рынкі будзе злачынствам заклікаць да эканамічных санкцыяў.

Чыноўнікі, якія бралі удзел у рэпрэсіях супраць палітычных апанентаў і фальсіфікацыях выбараў, мусяць разумець, што не дастаткова адных дэкларацый, каб нешта зрушылася у вырашэнні іх пытання. Сапраўдным шансам для беларускіх уладаў могуць стаць бліжэйшыя парламенцкія выбары, свабоднае і дэмакратычнае правядзенне якіх на фоне пазітыўных зрухаў у пытаннях свабоды СМІ і дзейнасці грамадскіх аб'яднанняў - кропка адліку для новага ўзроўня стасункаў паміж афіцыйнай Беларуссю і ЕС.

Размывая границы 02.09.2015 2

Избирательный штаб Татьяны Короткевич не дал Общественной комиссии проверить собранные за нее, как было заявлено, 107 тысяч подписей. На основании этого факта каждый волен делать собственные выводы о том, станет ли прогнозируемая регистрация представительницы «Говори правду» результатом честной игры.

Некоторые рассуждают, что неважно – преодолела Короткевич подписной порог или нет. Главное – можно использовать ее участие в выборах для продвижения тех или иных позиций. Ради этого, мол, и Партия БНФ могла бы быть с Короткевич до конца, и Движение «За Свободу», которое я представляю, могло бы присоединиться.

Отвечаю как инициатор проверки подписей. На кону - вопрос моральной политики.

Нельзя победить или ослабить режим, копируя его циничные методы, позволяя себе походя ложь и размывая границы элементарных приличий.

В неравной борьбе, даже если результат кажется предсказуемым, моральная позиция - это единственное оружие, которое поможет политической оппозиции выстоять и сохранить сторонников. 

Если же ты играешь по грязным правилам власти, получаешь от нее “зеленый свет”, то неизбежно через искушение нишей конструктивной оппозиции подсаживаешься на крючок. Крючок конъюнктуризма. Это если не брать еще в расчет допускаемый многими вариант прямого управления сверху.

Татьяна Короткевич не выглядит реальным соперником Лукашенко в глазах демократического электората. Она целенаправленно избегает острых оценок и прямой критики руководителя страны. Набор ее посланий ограничен общими фразами о мирных переменах и уважении к гражданам. Между тем, в повестке продвигаемого “Говори правду”, Движением “За Свободу”, БСДП (Громада) и Партией БНФ “Народного референдума” самый популярный вопрос – два президентских срока для одного человека, что означает требование отставки Лукашенко. 

Возможно, в период агитации Короткевич будет говорить более конкретно  злободневно. Пока же тот самый Виктор Терещенко выглядел более привлекательно для протестного электората, за что поплатился нерегистрацией.

Так что, еще вопрос, тянет ли Короткевич даже на роль единственного демократического кандидата, а не то что вынужденно единого. Уже понятно, что после выборов оппозиция вокруг нее не объединится, хотя по итогам выборов щедрая рука Лидии Ермошиной или социология могут выдать ей достаточно высокие проценты среди тех, кто составит Лукашенко компанию в избирательных бюллетенях.

Позволит ли все это “Говори правду” получить, как прогнозируют непримиримые оппоненты, в результате пару мест в парламенте – также вилами по воде. Лукашенко после очередной элегантной победы может запросто сказать: ай, закрыли мы глаза на недостающее количество подписей и зарегистрировали девушку – для европейцев, плюрализма и гендерного равенства, спасибо – до свидания.

Кандидаты и детектор фальшивых подписей 13.07.2015 15

В Центризбиркоме высказали опасение, что выборы-2015 будут неинтересными при малом количестве кандидатов. Это означает, что, как и пять лет назад, у власти и ее оппонентов могут совпасть желания регистрировать и регистрироваться любой ценой, без честного преодоления подписного ценза в 100 тысяч подписей граждан.

Политики, решившие окунуться в избирательную кампанию-2015, дежурно формируют в эти дни инициативные группы по сбору подписей. Излучая при этом оптимизм, что им удастся собрать - ни много ни мало - требуемые 100 тысяч.

Между тем, со времени последних выборов не стихают разговоры, что среди зарегистрированных кандидатов хватало тех, кто эти самые необходимые 100 тысяч автографов белорусов реально не собрал. Причем народная молва не щадит большинство тогдашних претендентов на президентство – и тех, кто после выборов в демократических кругах стал нерукопожатным, и тех, кто доказал, что умеет держать удар репрессивной системы.

Сейчас собрать 100 тысяч подписей будет еще сложнее! 

Движение «За Свободу» как один из инициаторов «Народного референдума» в этом убедилось на практике. Все прекрасно понимают, что за последнее время сил у оппозиции больше не стало. Вот и один из кандидатов на выборах-2010, в подписях которого, пожалуй, было меньше всего сомнений пять лет назад, заявляет, что его прежняя команда вряд ли соберет эти самые 100 тысяч сейчас уже за иную персону.

Скажем прямо: на кону стоит вопрос репутации оппозиционных сил. Помня 2010 год, речь идет о необходимости ее очищения. Потому что недоверие к оппозиционным кандидатам рикошетом бьет по имиджу всех демократических сил. В том числе и тех, которые выборы игнорируют.

В реальный сбор 100 тысяч подписей должен в первую очередь поверить демократический электорат. Только тогда он сможет разглядеть в претендентах на президентство тех, кто не является статистом или спарринг-партнером Лукашенко. Иначе нынешняя оппозиция проиграет и в морально-политическом плане в глазах миллионов сторонников перемен. Предстоящие выборы, которые и так ничего хорошего не сулят, могут вовсе стать для нее последними.

Общественная комиссия по проверке подписей могла бы стать альтернативой нечестному на руку Центризбиркому и подконтрольным ему региональным избирательным комиссиям. В нее могут войти правозащитники, независимые наблюдатели, журналисты, представители гражданского общества, любых демократических структур, не принимающих участия в выборах и не поддерживающих кого-либо из кандидатов. 

Ревизия не испугает политиков, которые серьезно настроены на сбор реальных 100 тысяч подписей и последующую регистрацию в качестве кандидата. Независимо от того, будут ли собираться эти подписи с оплатой или без оплаты работы сборщиков.

Независимая проверка подписей может быть проведена параллельно с аналогичной работой официальных избирательный комиссий. Подписные листы как в оригиналах, так и ксерокопиях могут быть проверены в присутствии представителей кандидатов. Оценка подписей вполне может осуществляться децентрализованно – в любом областном или крупном городе. Эта процедура не займет много времени, нет в ней и ничего архисложного. 

Как человек, через которого в свое время прошли десятки тысяч подписей в поддержку кандидатов всех уровней, а также “Народного референдума», я знаю многие тонкости выявления недобросовестных сборщиков. Так, определить “левые” подписи, нарисованные в одну-две волонтерские руки, можно даже при беглом визуальном осмотре подписного листа. Само собой должна быть осуществлена и выборочная прозвонка граждан, подписавшихся за претендентов на президентство. 

Результаты проверки должны стать публичными, чтобы избиратели знали, кто имеет право вести открытую избирательную борьбу дальше, а кто зарегистрирован для массовки. Определенные выводы можно будет сделать и на основании отказа потенциальных кандидатов пройти этот своеобразный детектор фальшивых подписей.

Почему "да", а не "нет"? 12.06.2015 1

На сайте "Народного референдума" есть сервис, с помощью которого можно задавать любые вопросы лидерам структур, которые выступили с этой инициативой. На днях персонально мне задали вопрос, на который я счел нужным ответить публично, поскольку он прозвучал впервые.

Цитирую: "Если это демократично-добровольный опрос, то почему нет варианта ответа на вопросы "нет" - почему только "да"?

На сайте "Народного референдума" можно сказать "да" на любой из шести вопросов из его повестки дня. Таким образом мы получаем ранжирование этих вопросов по популярности.

Лидер - вопрос номер 5, далее следует вопрос номер 2, третье место делят вопросы 3-4. Результаты коррелируются, в принципе, с тем, что мы слышим во время поездок по Беларуси и встреч с людьми.

Напомню, вопросы "Народного референдума" сформулированы и пронумерованы так (сравните свои приоритеты):

Цитата
1. Согласны ли вы, что в государственных учреждениях образования и здравоохранения все услуги гражданам Беларуси должны оказываться бесплатно? 

2. Согласны ли вы, что руководители исполкомов городов, районов, областей должны избираться прямым голосованием граждан? 

3. Поддерживаете ли вы курс на экономическую интеграцию, ассоциацию и создание безвизового пространства с Европейским союзом? 

4. Согласны ли вы, что для обеспечения нейтрального статуса Беларуси в стране должно быть запрещено размещение иностранных военных объектов, ядерного оружия, а белорусские военнослужащие не должны нести службу за границей? 

5. Согласны ли вы, что одно и то же лицо не может занимать должность президента более двух сроков? 

6. Согласны ли вы, что деньги, полученные от запланированной правительством приватизации, в первую очередь должны идти на компенсацию вкладов, потерянных во время девальвации-2011, и создание рабочих мест? 

Почему нельзя ответить "нет"?

Потому что мы проводим кампанию - собираем подписи (их уже 120 тысяч) - именно за проведение "Народного референдума", а не против. А возможность сказать "нет", как и "да" должна предоставить гражданам Беларуси власть, назначив важное для дальнейшего развития страны всенародное голосование!

И вот как раз вопросы, почему нам с вами нельзя сказать "нет" тем или иным действиям и решениям, должны прежде всего адресоваться власти. Потому что у белорусов никто там наверху не спрашивал их мнения, например, подписывая соглашения об ОДКБ и Евразийском союзе, погружаясь в зависимость от России и минимизируя таким образом шансы страны на евроинтеграцию, необходимую для модернизации экономики и повышения уровня жизни.

Рублямі па доларах 14.02.2015

Нацбанк Беларусі абвясціў шэраг захадаў дзеля дэдаларызацыі эканомікі. Ну, ці дэеўраізацыі, калі вы аддавалі перавагу агульнаеўрапейскім грашам. Замежнай валютай – ані доларамі, ані еўра, ані якой іншай – ад 1 сакавіка ў нашай краіне забараняецца браць плату за страхоўкі, аўтамабільнае паліва на запраўках, турыстычныя пуцёўкі, а таксама пры гандлі і аказанні паслугаў на дарогах з нумарацыяй М, М/Е і памежных пунктах пропуску.


З аднаго боку, гэта нармальна, калі на тэрыторыі той альбо іншай краіны можна разлічвацца толькі нацыянальнай валютай. У нашым выпадку – у Беларусі беларускімі рублямі альбо калі-небудзь талерамі.

Аднак жа такія захады пасля значнай дэвальвацыі выглядаюць сумнеўнымі. Прычым яшчэ не факт, што курс беларускага рубля датычна долара сягнуў дна.

Рэгулярнае абрынанне нацыянальнай валюты і неўтаймаваная інфляцыя падарвалі давер да яе з боку і бізнэсу, і насельніцтва. У такой сітуацыі, наадварот, эканоміка становіцца больш залежнай ад вольна канвертаваных валют.

Беларусы ўважліва сочаць за курсамі рубель-долар і рубель-еўра, балюча перажываюць дэвальвацыю і прадчувае рост коштаў. Натуральна, народ захоўвае зберажэнні ў банкнотах з партрэтамі амерыканскіх прэзідэнтаў, а не з выявамі вядомых беларускіх архітэктурных збудаванняў.

Гэта не ў Расіі, дзе дэвальвацыя вымяраецца не ў курсе рубля, а ў кошце другой нацыянальнай валюты – гарэлкі. Калі гарэлка патаннела, то, можа, і дэвальвацыі ніякай не было… Дарэчы, і аўтамабіляў наш народ апошнія месяцы выгадна накупляў у Расіі з ашчаджэнняў менавіта ў доларах.

Па спажывецкай псіхалогіі і звычцы ўдарыла і забарона гандлярам пазначаць кошты у крамах ва ў.а. – яшчэ адзін з захадаў па абмежаванні абарачэння замежнай валюты ў Беларусі. Наступнымі непапулярнымі крокамі ўладаў могуць стаць фіксацыя пашпартных дадзеных не толькі пры куплі, але і падчас продажу валюты насельніцтвам, а таксама, як у СССР, абмежаванне сумаў наяўнай валюты, якія могуць захоўвацца дома.

Можна прагназаваць, што дэдаларызацыя па-за неабходным комплексам эканамічных рэформаў і ва ўмовах падзення нацыянальнай валюты створыць новыя праблемы як для бізнэсу, так і для спажыўцоў.

На суткі за зварот да ўладаў 31.10.2014

Гісторыя з перашкодамі актывісту Руху "За Свабоду” Уладзіславу Кашалёву ў зборы подпісаў за “Народны рэферэндум” з боку ідэолагіхі, а затым затрыманне міліцыяй і суд над ім паказала: у Беларусі грамадзянін не мае вольнага права не тое, што на пратэст, а нават на зварот да ўладаў.


Напачатку аргумент, што зборшчык подпісаў кіруецца законам “Аб зваротах грамадзян”, не падзейнічаў на намесніцу дырэктара па вучэбна-выхаваўчай працы каледжа РIПА і старшыню Партызанскай раённай арганізацыі “Белай Русі” Зінаіду Казлоўскую.

Крамола – і ўсё тут. Рве на шматкі аркушы з подпісамі, сабранымі ў інтэрнаце. Нацкоўвае міліцыю.

Па ўсім, ідэолагі атрымалі зверху нейкі інструктаж наконт “Народнага рэферэндуму”. Пра кампанію Казлоўская ведала і паўтарала ўстаноўку, што для склікання рэферэндуму грамадзянамі патрэбна адпаведная працэдура з рэгістрацыяй ініцыятыўнай групы і так далей. Так, слушна. Але ідэолагі дрэнна ведаюць Канстытуцыю: грамадзяне маюць права звярнуцца да парламента з просьбай, каб ён прызначыў рэферэндум. Подпісы да дэпутатаў Палаты прадстаўнікоў якраз і збіраюцца паводле закона “Аб зваротах грамадзян”. 50 тысяч ужо перададзены туды.

“Мае б дзеці гэтым бы не сталі займацца! І вы б сваіх не адправілі б!” – сказала яна мне ў судзе. Між тым я якраз выхоўваю сваіх дзяцей так, каб яны мелі актыўную грамадзянскую пазіцыю.

Нібыта і Зінаіда Казлоўская – грамадская актывістка. Чытаю вось у “Мінскім кур’еры”: “С первого класса сельской школы в Сморгонском районе начиналась ее общественная карьера: от участия в сантройке в младших классах до комитета комсомола на заводе "Транзистор", от вожака школьного комсомола до такой же организации ПО "Интеграл", общественные нагрузки в училище электроники, БМРТИ”.

Але выпадак з Кашалёвым дэманструе, што актывізм ідэолагіхі – камісарскі: стаяць на варце стабільнасці рэжыму і ўладалюбна пільнаваць замахі на яе.

І, па сутнасці, удзельніца ажно трох Усебеларускіх народных сходаў, разарваўшы падпісныя аркушы, разарвала зваротную сувязь уладаў і грамадзян.

Інерцыйна паводзяцца і іншыя вінцікі сістэмы - міліцыянты. Калі ўжо забралі каго – значыць, трэба нешта “прышыць”. Такі панятак, і ён вышэй за закон. У выніку справа – у судзе.

Суддзя ж, абапіраючыся на паказанні сведкі Зінаіды Казлоўскай, знайшла ў дзеяннях зборшчыка подпісаў прыкметы правядзення схода жыхароў інтэрната на адным з паверхаў. Чаго на самой справе не было ні ў рэальнасці, ні ў пратаколе. Вырак – трое сутак адміністратыўнага арышту.

Ідэолаг Казлоўская можа спаць спакойна з пачуццём выкананага абавязку…

Колеры незалежнасці 23.04.2014

Марш Незалежнасці, ініцыяваны Рухам “За Свабоду”, - гэта не апазіцыйная акцыя. Гэта Марш ў падтрымку  незалежнасці, якая ёсць агульнай найгалоўнейшай каштоўнасцю для мільёнаў беларусаў. Гэта сімвалічная акцыя дэманстрацыі патрыятызму і еднасці. Таму яна мусіць быць дазволенай, мірнай і мець маршрут па цэнтральным праспекце сталіцы.

На Маршы Незалежнасці абсалютна спакойна могуць шпацыраваць патрыёты пад рознымі сцягамі. І тыя, хто таньчыць пад “Ляпісаў” бел-чырвона-белым сцягам, і  тыя, хто заўзее на трыбунах пад чырвона-зялёным.

Калі вы, бел-чырвона-белыя, разам з  чырвона-зялёнымі перажываеце за Домрачаву нягледзячы на тое, што яна суботнічае з Лукашэнкам, то незалежнасць тым болей не павінна манапалізавацца. Яна павінна аб’ядноўваць. Ёсць розныя палітыкі, якія прыходзяць і сыходзяць, ёсць розныя сацыяльна-эканамічныя фармацыі, наконт якіх можна дыскутаваць, але Беларусь у нас адна. І ад нас залежыць, ці будзе яна жыць.

Чаму датай Маршу абрана 14 траўня? Таму што 14 траўня 1995 году пачаўся раскол беларускай нацыі. Калі Ціцянкоў рваў зняты з Дому ўраду бел-чырвона-белы сцяг, ён рваў і беларускае грамадства. Сімвалічна, калі ў гэты дзень мы пакажам, што мы разам, калі гаворка вядзецца пра незалежнасць Беларусі, пакажам, што мы беларускага роду.

Мы гатовы прадэманстраваць еднасць у адстойванні незалежнасці Беларусі. Паглядзім, ці гатовы гэта зрабіць Аляксандр Лукашэнка…

Народный референдум и справедливые выборы 28.08.2013 16

Встречаясь с людьми в регионах, заметил, что тех, кто впервые задумался об альтернативе существующей власти, в первую очередь интересовало, какие именно вопросы и проблемы можно будет решить при помощи референдума. В то время как демократические активисты, не раз наблюдавшие избирательный спектакль, спрашивали о чисто практических моментах: как провести референдум в нынешних условиях?

Ведь очевидно, кто, как и для чего назначает членов избирательных комиссий. А без решения вопроса о честном подсчете голосов невозможно получить достоверные цифры. Власть пойдёт на всё, что бы обеспечить нужные ей результаты.

Для успешного проведения «Народного референдума» необходимы новые подходы к формированию избирательных комиссий. В демократических государствах избирательное законодательство позволяет сбалансировать интересы как власти, так и оппозиции. Существуют правовые механизмы, для решения спорных вопросов.

У нас же все иначе. Например, в начале текущего года ряд оппозиционных структур обратились к субъектам законодательной инициативы с предложениями об изменениях в Избирательный кодекс, разработанными при участии экспертов Движения «За Свободу». Однако по прошествии полугода о наших предложениях не вспомнили не то что на специальном совещании у Лукашенко - на них даже не соизволили письменно ответить…

Очевидно, что попытки добиться изменений, используя конструктивный подход и предлагая диалог, в условиях белоруской диктатуры не срабатывают. Существует и иной подход, реализуемый в рамках кампании «За справедливые выборы», основанной в 2008 году: вовлечение широких слоев общества в борьбу за отстаивание своих избирательных прав. Но, к сожалению, лозунги о преимуществах демократии и рассказы о том, как справедливые выборы сами по себе способны улучшить их жизнь, не очень привлекают белорусов. Добиться возмущения несправедливым подсчетом голосов у простого избирателя можно лишь в том случае, если он сам почувствует, что у него украли выбор в пользу перемен и что наплевали на его мнение.

Наличие независимых кандидатов с понятной и принимаемой большинством общенациональной программой способно мобилизовать избирателей на защиту отданных голосов, а, соответственно, на поддержку требования справедливых выборов. Однако не исключено, что большинство ограничится лишь моральной поддержкой. Поэтому локомотивом, активным участником кампании «За справедливые выборы» должны стать команды тех кандидатов, которые нацелены на победу.

Более критичная для власти ситуация может сложиться, если путем фальсификаций общество лишат надежды на изменения, в которых заинтересовано большинство.

Например, если будут подтасованы ответы на вопросы референдума. В таком случае власть будет противостоять не якобы «маргинальной» оппозиции, а интересам всего народа. Наличие такой ситуации способно привести к социальному взрыву, выходу людей на улицы и реальным переменам.

Чтобы добиться успеха в рамках кампании «За справедливые выборы», следует четко понимать, что выборы здесь являются всего лишь инструментом, который не сработает без наличия национальной повестки или кандидата, поддерживаемого большинством. Именно такой была ситуация конца 1980-х в Польше, когда общество требовало перемен. Как и во время цветных революций 2000-х, когда требование проведения справедливых (пере)выборов и прозрачного подсчета голосов непосредственно увязывалось с поддержкой единого кандидата от оппозиции.

Исходя из этих соображений, ряд оппозиционных партий и движений в июле текущего года вновь инициировали проведение кампании «За справедливые выборы». Среди подписантов соглашения - Движение «За свободу», Партия БНФ, БСДП "Громада", кампания «Говори правду», оргкомитет по созданию БХД. К сожалению, не все активные субъекты политического поля решились присоединиться к кампании несмотря на присутствие в риторике этих партий требования проведения справедливых и честных выборов.

Совместная работа на ближайших выборах в местные Советы сплотила бы демократический актив и помогла бы приблизиться к достижению главной цели кампании перед выборами президентскими, до которых останется не более двух лет.

Утрата электоральной поддержки режимом не привела к росту популярности его оппонентов. Это может произойти лишь только в том случае, когда оппозиция окончательно откажется от междоусобной борьбы за такие механизмы как «справедливые выборы» или «единый кандидат», в пользу совместной разработки повестки перемен и стратегии, способных объединить и получить поддержку большинства белорусского народа.

Читать другие новости
Вывоз мусора наро-фоминск
Вывоз мусора и снега
musor-nf.ru