САНКЦЫІ МОГУЦЬ ВЯРНУЦЦА 23.03.2017 10

 

Пра што казаў я сёння ў польскім Міністрэрстве замежных спраў і ў парламенце Польшчы?

Першае (гэта нават найпершае): пра палітвязняў. Усе грамадзяне Беларусі, якія падпалі пад рэпрэсіі рэжыму за ўдзел у пратэстных акцыях - палітвязні! Яны рэпрасаваныя за выяўленне сваёй грамадзянскай пазіцыі, за свае перакананні. І неабходна - гэта проста абавязак заходняй дэмакратыі! - усё зрабіць дзеля таго, каб палітвязняў у Беларусі, еўрапейскай краіне, не было. Ні толькі сёння - ніколі.

Другое.

Я за дыялог ЕС з Беларуссю, але я і за маналог беларускага народа. За ягонае права свабодна ваказваць сваю волю. Гэтае права запісанае ў Канстытуцыі, а беларуская ўлада, найперш кіраўнік краіны, даўно ўжо трактуе гэтае права як злачынства! За спробу ім скарыстацца - турма. Нельга дараваць уладам такую інтэрпрэтацыю Канстытуцыі, нельга гэтага дапусціць.

Трэцяе.

Калі рэжым паўтарае пройдзенае, вяртае краіну да сітуацыі, якая ўзнікла пасля рэспрэсій 2010 года, дык гэта не азначае, што вяртацца да пройдзенага мусіць апазіцыя, беларускі дэмакратычны рух. У прыватнасці, я не за тое, каб вяртаць санкцыі. Але калі ў дзень Волі, у дзень нашага нацыянальнага свята рэжым пойдзе на брутальныя дзеянні ў адносінах да ягоных удзельнікаў, ён сам змусіць вярнуцца да пытання санкцый. І больш жорсткіх за тыя, якія былі. Дэпутаты Сейму запэўнілі, што стануць іцыятарамі ўвядзення санкцый у выпадку рэпрэсій 25 сакавіка.

Я сказаў пра незалежныя СМІ, пра неабходнасць іх падтрымкі. Калі б іх не было, калі б іх не стала, чаго дамагаецца ў “дыялогу” з ЕС, у тым ліку з Польшчай, цяперашні “ліберальны” беларускі рэжым, дык свет і не ведаў бы пра той гвалт і здзек, якія зноўку чыніць рэжым над народам. І ніхто б нікога не бараніў...

 

...А калі я вярнуся дахаты, зноў буду казаць пра тое, пра што казаў заўсёды: бараніць сябе і дамагацца свайго мусім найперш мы самі. Ніхто, апроч нас саміх, гэтага не зробіць.

ВІНА БРЫТАНСКАЙ КАРАЛЕВЫ 17.03.2017 3

 

Суды над удзельнікамі пратэстных акцый (у тым ліку над удзельнікамі ДАЗВОЛЕНАГА 15 сакавіка «Марша нетунеядцаў») працягваюцца. Дзесяткі судоў: анархісты, актывісты, студэнты, хлопчыкі з дзяўчынкамі, якія не разумеюць: што гэта?.. як гэта?.. 

Проста канвеер…

І ўсім не па трое сутак даюць — не меней як па дзесяць. Па ўсёй Беларусі ўжо каля 200 арыштаваных, якія разам атрымалі больш за пяць гадоў зняволення.

Гэта масавыя рэпрэсіі!

А старшыня Парламенцкай асамблеі АБСЕ спадарыня Крысцін Муттанен выказвае «признательность руководству страны за заверения в том, что правоохранительные органы будут проявлять сдержанность в отношении участников акций» — і ПА АБСЕ падпісвае пагадненне з Рэспублікай Беларусь аб правядзенні сесіі ПА АБСЕ ў Мінску!

Дзяржаўныя сродкі масавай інфармацыі захлёбваюцца подлай хлуснёй пра ўдзельнікаў мірных пратэстных акцый, распавядаючы пра іх як пра нейкіх бандытаў, ледзь не тэрарыстаў. А намеснік міністра замежных спраў Польшчы спадар Марэк Зюлкоўскі сустракаецца з кіраўніцай беларускага Мінінфарма Ліліяй Ананіч і дамаўляецца з ёй пра «супрацоўніцтва ў інфармацыйнай сферы».

Беларускі рэжым нідзе і ні ў чым не прытрымліваецца хоць нейкіх дэмакратычных, цывілізаваных стандартаў, нахабна плюе на правы чалавека, а ў браму палаца Лукашэнкі пастуквае кіраўнік місіі МВФ па Беларусі спадар Пітэр Долман…

Пасля збіцця «анархістаў», па сутнасці дзяцей, я спытаў у размове з адным амбасадарам адной заходняй краіны: чаму на праблему свабод і правоў чалавека ў Беларусі Захад вырашыў заплюшчыць вочы?

Дыпламат стаў адказваць настолькі дыпламатычна, што я не стрываў, за што перапрашаюся…

Адказу ад амбасадара я так і не атрымаў, затое займеў яго ад маёй суседкі, якая чытае «Народную волю» і ўвогуле цікавіцца палітыкай. «Усё гэта таму, — сказала яна, — што брытанская каралева падпісала брэксіт».

Каб я так жыў, якая ў мяне суседка!..

 

http://naviny.by/article/20170317/1489754372-uladzimir-nyaklyaeu-prauda-va-usim-vinavataya-brytanskaya-karaleva

НЕДАЧАКАНАЕ... 15.03.2017 1


 

Нядаўна адбыўся 17-ы з'езд Саюза беларускіх пісьменнікаў. У нумары за 7 сакавіка «Народная воля» пад назвай «Саюз анёлаў і ворагаў» надрукавала рэпартаж са з'езда Марыны Коктыш. Кіраўніцтва СБП абурылася публікацый, нават палічыла яе неэтычнай і як быццам накіравала зварот у Камісію па этыцы Беларускай асацыяцыі журналістаў.

Па каментар да сітуацыі «Народная Воля» звярнулася да аўтарытэтнага ўдельніка з'езда, колішняга старшыні СБП, лаўрэата Дяржаўнай прэміі, вядомага паэта і палітыка Уладзіміра Някляева.

 

- Уладзімір Пракопавіч, скажыце адкрыта: па выніках з'езда вам не захацелася грымнуць дзвярыма і сыйсці з Саюза пісьменнікаў, які ў гэты вельмі няпросты, небяспечны для нашай незалежнасці час не пачуў, а дакладней, не пажадаў вас пачуць?

- Я шмат адкуль у сваім жыцці сыходзіў. Некалі сышоў з рэдакцыі часопіса «Крыніца». Бо так, вырашыў, будзе лепш і для мяне, і для тых, хто хацеў майго сыходу.

І што ў выніку? Часопіса «Крыніца», аднаго з найлепшых у новай гісторыі Беларусі творчых праектаў, проста не стала.

Нядаўна я сышоў з грамадзянскай кампаніі «Гавары праўду». Бо зноў жа вырашыў, што так будзе лепш і для мяне, і для тых, хто там застаецца. Папрасіў, сыходзячы, толькі пра адно: не маніце і махлюйце. Рабіце, што хочаце, але па праўдзе.

І што ў выніку? Кампанія «Гавары праўду» ператварылася ў кампанію манюк і махляроў, якія падрабілі падпісныя лісты на апошніх прэзідэнцкіх выбарах. Фактычна здзейснілі тое самае злачынства, фальсіфікацыю, якую здзейсніў рэжым.

На тле гэтакіх вынікаў маіх папярэдніх сыходаў яшчэ адзін сыход быў бы, бадай, лішні. Дый не думаў я сыходзіць.

 

- Тым не менш па выніках з'езда склалася ўражанне, што між вамі і Саюзам беларускіх пісьменнікаў, ці ва ўсякім разе між вамі і большасцю сяброў пісьменніцкай суполкі акрэслілася супрацьстаянне. Гэта так?

- Ніякага супрацьстаяння няма. Ва ўсякім разе з майго боку.

Некаму не падабаецца, што і як і пішу, а яшчэ болей не даспадобы, што і як я раблю. Ну дык і што? Мне таксама шмат у кім шмат чаго не падабаецца. Напрыклад, трусаўская** пазіцыя многіх пісьменнікаў. Колькі я такога наслухаўся! “Справа пісьменніка пісаць! Ствараць высокае, вечнае! Дык стварайце, хто вам замінае? Ганіце, як жартаваў Караткевіч, нятленку. Толькі адкажыце, калі ласка, на пытанне: хто вашу “нятленку” чытаць заўтра будзе, калі ўжо сёння чытаць беларукую кнігу амаль няма каму? Калі ўжо ў двух пакаленнях, якія скончылі школу пры цяперашняй антынацыянальнай уладзе, амаль дашчэнту вынішчаная мова, а яшчэ праз адно пакаленне ў мовы не стане будучыні! І вы сур’ёзна лічыце, што выправіць сітуацыю можна добрай беларускай кніжкай? Ды хоць тысячу іх напішыце - яны стануць макулатурай, пакуль не будзе змененая дзяржаўная палітыка ў адносінах да беларускай мовы, увогуле да нацыянальнай культуры. Вось чаму (перш за ўсё як беларускі паэт) я палітыкай і займаюся. І калі мяне пытаюць (як на тым жа з’ездзе): “А чаго вы, палітыкі, дамагліся?” - дык дамагліся мы таго, што ўлада ўсё ж паварочваецца да беларусізацыі. Няхай да так званай мяккай, імітацыйнай, з гульнёй у вышымайкі, у стужачкі, але ўсё ж... Без палітычнай барацьбы за беларушчыну і гэтага не было б. А цалкам абараніць і непахісна ўсталяваць Беларусь у Беларусі можа толькі беларуская незалежная дзяржава. Таму я і прапанаваў Саюзу БЕЛАРУСКІХ пісьменнікаў стаць калектыўным сябрам руху за дзяржаўнасць і незалежнасць, які бачу не столькі рухам палітычным, справай палітыкаў, колькі рухам творчым, справай творцаў. Менавіта пра гэта, пра НЕЗАЛЕЖНАСЦЬ, пра тое, што можна зрабіць, каб захавалася і ўмацавалася беларуская дзяржава, я чакаў размовы літаратараў на іх галоўным (які збіраецца раз у пяць год!) сходзе. Не дачакаўся... Але гэта ніякае не супрацьстаянне. Гэта, так скажам, недачаканне.

 

- Некаторыя ўдзельнікі з’езда кажуць, што вы не выявілі належнай павагі да сваіх калегаў, нечакана пакінуўшы з’езд і паехаўшы на сваю творчую вечарыну ў Вільню. Ледзь не гэтым, маўляў, і абумоўленая рэакцыя з’езда на вашу прапанову, якую вы да таго ж толькі выказалі, але не сфармулявалі пісьмова.

- Ну, кажуць... Нешта ж трэба казаць...

Усё гэта не так. І нечаканкі не было, бо з кіраўніцтвам Саюза пра ўсё папярэдне было дамоўлена, і прапанову сваю я ў пісьмовым выглядзе пакінуў. Тэкст яе гэтакі:

“Усведамляючы адказнасць за захаванне дзяржаўнасці і незалежнасці Рэспублікі Беларусь як найвялікшай нацыянальнай каштоўнасці, з’езд грамадскага аб’яднання “Саюз беларускіх пісьменнікаў” падтрымлівае ініцыятыву па стварэнні грамадскага руху “За дзяржаўнасць і незалежнасць Беларусі” і заяўляе аб сваім калектыўным сяброўстве ў руху“.

Вось і ўсё. Што тут беларускаму пісьменніку ўпоперак?

У час, калі вызначаецца (а гэта менавіта так!), быць ці не быць Беларусі, ясна заяўленая не толькі ў словах, але і пазначаная ў дзеянні ГРАМАДЗЯНСКАЯ пазіцыя беларускіх пісьменнікаў была б, з майго гледзішча, вельмі дарэчы. І ніхто нікога праз гэта не збіраўся за вушы цягнуць у палітыку. А калі і ў яе, дык што?.. Уладзімір Арлоў, які не робіць выгляд, нібы грэбуе палітыкай, які ўдзельнічае ў пратэстных акцыях, які не асцерагаецца прыйсці са свечкай да КДБ, у сутарэннях якога былі расстраляныя Чарот, Галавач, Дудар, Вольны, Кляшторны, нашы папярэднікі, старэйшыя браты па духу, краса нацыі, - дык хіба ён, Арлоў, піша горш за тых, хто пры слове “палітыка” дэманстратыўна заціскае нос? Ці даклалней сказаць - трымае нос па ветры. Ці Лявон Баршчэўскі, які не вырабляе з сябе алімпійца, перакладчык горшы за тых, хто стаіць над палітыкай? На якой гары? Дзе той Алімп, на якім сёння можна стаяць у белых адзеннях?..

 

- Некатарыя ваша Вашы сябры па літаратуры нечакана ўскрыўдавалі на тое, як у незалежных СМІ, у тым ліку ў “Народнай волі”, пракаментавалі вынікі з’езда. Кіраўніцтва Саюза беларускіх пісьменнікаў быццам нават звярнулася са скаргай на нашу газету ў камісію па этыцы БАЖ. Вы лічыце такі зварот апраўданым? Ці гэтак кіраўнікі Саюза вырашылі апраўдацца? Чым можна патлумачыць такую хваравітую рэакцыю на звычайны крытычны матэрыял?

- У кожнага, як вядома, свае праўды і свае апраўданні. І ў тым, што іх безліч, ці не асноўная праблема чалавечых узаемаадносінаў.

Не, зварот Саюза беларускіх пісьменнікаў у камісію па этыцы не лічу апраўданым. Такая рэакцыя (з крыўды, з эмоцый: маўляў, як жа так? Мы незалежныя і за Беларусь, вы незалежныя і за Беларусь, а вы нас крытыкаваць!) абумоўленая адсутнасцю публічнай практыкі. Некалі (для мяне - не так даўно, а для некага - ажно ў мінулым стагоддзі) літаратура была ў цэнтры грамадскага жыцця. Літаратары, празаікі і паэты (Быкаў, Брыль, Танк, Караткевіч, Шамякін, Макаёнак, Барадулін, Бураўкін, Гілевіч) былі навідавоку. Яны пісалі - пра іх пісалі… Некага (Івана Шамякіна) заўсёды хвалілі, некага (Васіля Быкава), мякка кажучы, не заўсёды. Вось каму хоць штодня можна было падаваць скаргі ва ўсе камісіі! Але ніводнага разу ён нават выгляду не падаў, што ўскрыўдаваў, што нешта яго зачапіла, абразіла. А тым больш, так бы мовіць, нанесла «маральны ўрон». Стаяў. Як скала, аб якую разбіваюцца хвалі. Вядома, тут яшчэ й асабістыя якасці, характар. Але найперш - практыка публічнага жыцця, якой няма, на жаль, у сённяшніх літаратараў, што жывуць у сваім, замкнёным коле. І калі ўжо ў гэтым коле нешта заўважылі збоку, звонку, дык хацелася б, каб добрае, а тут - не надта…

Не раўняюся ні з Быкавым, ні з некім яшчэ, але каб я гэтак рэагаваў на ўсё, што пра мяне напісана, сказана, паказана, дык усё жыццё пражыў бы ў судах ды камісіях. Ці ўжо, можа, памёр бы там праз крыўды. Ды час такі, што трэба стаяць. Зрэшты, гэта правільная пазіцыя для любога часу.

На месцы кіраўніцтва СБП зварот у камісію па этыцы Беларускай асацыяцыі журналістаў я б адклікаў. Хоць бы дзеля таго, каб не ставіць у ніякаватую сітуацыю калегаў па пяры. Бо калі й разбірацца сутнасна ў канкрэтнай публікацыі “Народнай Волі”, дык не ў пытаннях этыкі.

 

- Хоць размова ў нас літаратурная, не можам не задаць адно палітычнае пытанне, бо яно вельмі актуальнае. У звязку з апошнімі падзеямі, найперш у звязку з арыштамі лідараў і актывістаў дэмакратычнай апазіцыі, як вы лічыце: дэмакратызацыя ў Беларусі скончылася?

 

- Тое, што пачнуцца арышты, відно было яшчэ да таго, як яны пачаліся. І рэпрэсіі будуць нарастаць. Бліжэйшым часам, каб збіць пратэстную хвалю, паспрабуюць арыштаваюць тых лідараў пратэстаў, якія пакуль на волі. Найперш Статкевіча... Калі выпусцяць, дык зноў пасадзяць Дашкевіча. На 20-е сакавіка і мне прыйшла позва ў суд.

Рэжым, які ўсталяваў у Беларусі Лукашэнка, можа існаваць толькі ў каардынатах ціску і рэпрэсій. Па-за гэтымі каардынатамі, у больш-менш нармальнай сітуацыі ён перастае функцыянаваць. Пачынаецца разбалансіроўка механізмаў, на якіх ён трымаецца, і каб утрымацца - рэжым мусіць вяртацца да сябе самога. Ніякага іншага спосабу існавання для яго няма. Вось што паказала чарговая спроба дэмакратызацыі рэжыму, якая немагчымая праз ягоную сутнасць.

 

** Маецца на ўвазе выступ на з’ездзе СБП Алега Трусава, Старшыні таварыства беларускай мовы, які адразу пасля прапановы Някляева выступіў ягоным апанентам, заклікаўшы пісьменнікаў не займацца палітыкай, а «рабіць штодзённую працу па нашай нацыянальнай адукацыі людзей», бо адна кніга «лепей, чым дваццаць дэманстрацый і трыццаць мітынгаў».

 

«Народная воля», 14.04.2017

 

ОСТАНОВИТЬ РЕПРЕССИИ! 13.03.2017

Власти Беларуси, похоже, окончательно определились, как реагировать на вспыхнувшие по всей стране протесты. Массовые задержания, аресты, скорые суды... Страну возвращают в ситуацию, схожую с той, которая была после Площади 2010 года. Как и тогда, делается это во время активного политического диалога с Западом.

 

Naviny.by попросили Владимира Некляева, кандидата в президенты на выборах 2010 года, одного из лидеров Белорусского национального конгресса (БНК) прокомментировать, чем можно объяснить такие действия властей. Неужто они приняли решение и в этот раз свернуть политическую оттепель?

— Такого решения нет. И дело не в диалоге с Западом. Проблема вообще не внешняя, сугубо внутренняя.

Белорусский режим может существовать только в координатах давления и репрессий. Вне этих координат, в более-менее нормальной ситуации, он перестает функционировать. Начинается разбалансировка механизмов, на которых он держится, и чтобы удержаться — режим должен возвращаться к самому себе. Никакого другого способа существования для него нет. Вот что показала очередная попытка демократизации режима, которая невозможна из-за его сущности.

Это не означает, что не следует пытаться режим изменить. Наоборот, еще как следует. Но не только круглыми или квадратными столами, но и улицами. И чем скорее удастся это сделать, тем лучше для страны, которая с теперешним режимом может потерять будущее.

— Под последним заявлением лидеров оппозиции, объединившихся вокруг Белорусского национального конгресса и призывающих Запад к санкциям против Лукашенко, вашей подписи нет. Почему? Вы не с ними?

— С ними. Объединение вокруг БНК — самый верный и действенный шаг оппозиции, сделанный после 2010 года. Надеюсь, после нынешнего нажима властей это признают, наконец, наши оппоненты — и коалиция БНК расширится.

Что касается подписи… Занимаясь литературой, я обрел устойчивую привычку подписывать только те тексты, которые сам написал.

— То есть, с чем-то в этом заявлении вы не согласны?

— Да. Если власть, повторяя пройденное, возвращается к массовым репрессиям, к силовому давлению на общество, так это вовсе не значит, что то же самое, повторяя пройденное, должны делать мы. Например, призывать Евросоюз к возобновлению санкций. Это глас вопиющего в пустыне, никто его не услышит. Это уже было. И чтобы хоть как-то двигаться вперед, необходимы новые средства передвижения.

Покамест режим способен двигаться только на полицейских машинах, но общество уже показало, что может заставить его пересесть на гражданский транспорт. Поэтому если мы и вправе в чем-то требовать содействия Евросоюза, так в этом. Чтобы не арестовывали и не бросали в подвалы ни в чем не виноватых молодых женщин, да к тому же журналисток. Что это, черт возьми, такое, господин Макей?

— Евросоюз наконец-то отреагировал на репрессивные действия белорусских властей. Но в целом, надо признать, тон заявлений Запада и международной общественности сейчас менее принципиальный и более мягкий. Запад и ЕС попустительствуют режиму?

— Пока да. И причины такого попустительства понятны. Мол, если протесты, то провокация, Майдан — и Россия!

Так Россия всегда будет. И что из этого следует?..

Европейцы, поставившие свою политику на рельсы изменений через сближение, боятся партизанской мины под рельсами. Но белорусы всегда были партизанами — и этого не изменишь. И это нужно воспринимать, как факт. Даже более серьезный, чем факт Лукашенко.

Диалог с властью и давление общества на режим — это путь в одном направлении. По тем же рельсам. Вот что надо понимать, постоянно иметь в виду, выстраивая политику отношений с нынешней Беларусью. С властью, с обществом, с белорусской демократической оппозицией.

 

http://naviny.by/rubrics/politic

 

 

ІНШЫ НАРОД 10.03.2017 10

Найперш вось што: віншую беларускую грамадскасць з тым, чаго даўно мы не мелі: з перамогай! Нават з дзьвюма: у супрацьстаянні з рэжымам у Курапатах і ў барацьбе супраць дэкрэту № 3, якім улада вырашыла яшчэ раз абрабаваць народ.

Не выйшла!

І ўжо не выйдзе, як бы ўлада нас ні запалохвала, як бы ні хітравала і зноў ні маніла.

Рэжым пахіснуўся, але нам ні ў якім разе нельга спыняцца ў барацьбе. Дэкрэт № 3 не адменены. Лёс Курапатаў не вырашаны.

А галоўнае: не вырашаная будучыня краіны. Ці яна будзе лукашэнкаўскай, ці народнай.

Рэжым аслаб. Слабасць спарадзіла страх. І менавіта праз гэта, праз свой страх улада вырашыла застрашыць грамадства прапагандысцкім «фільмам жахаў».

Але ніхто не спалохаўся. Над жахамі, нагрувашчанымі ў бяздарным (бо талент не служыць рэжыму!) фільме «Званок сябру» толькі смяяліся. Гэта ўзняло пратэстную хвалю яшчэ вышэй — да рысы, небяпечнай для самога існавання рэжыму.

І тады — выключна для таго, каб збіць хвалю пратэстэў — было прынятае «хітрае» рашэнне па дэкрэце № 3. Сам дэкрэт не адмяняецца (бо яго падпісаў мудры правіцель, які не памыляецца ні ў чым і ніколі), а вось паборы паводле дэкрэту, якія вымагаліся чыноўнікамі (не такімі мудрымі, як правіцель) на год можна адкласці.

У звязку з гэтым згадваецца адна дэмагагічная заява бальшавікоў пад заключэнне Берасцейскага міра: «Ні міра, ні вайны, а армію распусціць». Толькі Лукашэнка хацеў бы распусціць не сваю армію паліцэйскіх, а народную армію пратэстоўцаў. Сілу, якая патрабуе: «Сыходзь!»

«Хітрасць» рашэння яшчэ і ў тым, што грошы, якія ўжо састрыжаныя з людзей па дэкрэце № 3, ніхто не збіраецца вяртаць! Заява Лукашэнкі пра тое, што «эти деньги исключительно до копейки должны быть направлены на содержание детей. Только детям!» — проста цынізм. Ён забраў грошы ў бацькоў, а цяпер ЁН (а не бацькі) аддае іх дзецям. А то самі бацькі не аддалі б…

Мала таго: людзей, якіх нахабна абрабавалі, яшчэ й караюць штрафамі за тое, што яны патрабавалі справядлівасці. І гэта таксама адметнасць рэжыму, ягоны «фірмовы знак».

Разумеючы, што ніякія хітрыкі не адмяняюць праблему народных пратэстаў, Лукашэнка агучыў сцэнар працягу «фільма жахаў». Згадаўшы «адмарозкаў» 2010 года, арганізатараў сённяшніх пратэстных акцый, намаляваўшы крывавую карціну Майдану, ён паставіў перад кіраўнікамі сілавых структур канкрэтную задачу: «Все те, которых мы выпустили из застенков за прошлые деяния, если они не поняли, их надо вернуть обратно…»

Што да мяне асабіста, дык менавіта ў засценках я канчаткова пазбавіўся ад ілюзій, нібы гэты рэжым можа ў нечым змяніцца, памкнуцца ад паліцэйшчыны да дэмакратыі. Нібы з ім можна пра нешта людскае дамовіцца, пайшоўшы шляхам мірных перамен.

Не. Яго трэба адпраўляць у мінулае, а краіне, народу — ісці ў будучыню.

Канешне, Змітра Дашкевіча, за якім міліцыянты, як за нейкім бандытам, тры дні палявалі па ўсім Мінску, мяне ці Статкевіча яшчэ можна «вернуть обратно». Але час балявання рэжыму ўжо не вернеш: няма ў яго на гэта ні сіл, ні сродкаў. А самае галоўнае: няма ўжо таго народа, які гатовы быў глядзець у рот рэжыму за абяцанкі чаркі ды скваркі.

Іншы стаў народ. І не ў апошнюю чаргу праз тое, што адчуў: згуртаваўшыся ў адзіную сілу, ён здольны змусіць лукашыстаў адступіць. Здольны вырашыць не толькі сацыяльныя, штодзённыя свае праблемы, але і лёс сваёй краіны.

http://naviny.by/article/20170310/1489125700-uladzimir-nyaklyaeu-prauda-inshy-narod 

"БУЛЬБЯШЫ і БУДЫСТЫ" 24.02.2017 3

Калі Ігар Анішчанка, гаспадар «Белрэканструкцыі», якая распачала ў нацыянальным мемарыяле «Курапаты» будаўніцтва бізнес-цэнтра, насамрэч (як пра яго кажуць) будыст, дык ён мусіць ведаць, як вызначае Буда сутнасць чалавека. Як стан розуму.

Зямля, на якой закарцела будысту Анішчанку пабудаваць бізнес-цэнтр, да 2014 года ўваходіла ў ахоўную зону мемарыялу. Матывацыя: у гэтай зямлі могуць ляжаць парэшткі закатаваных, расстраляных беларусаў. У 2014 годзе ва ўгоду «будыстам» з «Бульбаш-холу» чынавенства Мінгарвыканкаму ахоўную зону зменшыла. Але з гэтага не вынікае, што ў гэтай зямлі не засталіся косткі пакутнікаў. Што ў ёй няма святой памяці пра іх. Дык вось які трэба мець стан розуму, каб сцвярджаць, што тыя, хто чыніць здзек над святыняй, нармальныя людзі (бо маюць дазвол Мінгарвыканкаму на тое, каб здзек чыніць), а тыя, хто бароніць святую памяць ад здзеку, злачынцы ды бандыты (бо не маюць дазволу бараніць)?

У будызме, як і ў хрысціянстве, ёсць 10 запаведзяў, якія перасцерагаюць ад забойства, крадзяжу і г.д. Адна з іх, восьмая, перасцерагае ад сквапнасці, якую Буда вызначае як «жаданне володаць тым, што табе не належыць». Дык вось наша трагічная, поўная крыві гісторыя, памяць пра незлічоныя нашы ахвяры не належыць Мінгарвыканкаму, а тым больш нейкай «Белрэканструкцыі». Гэтая зямля разам з ахвярамі ў ёй належыць беларускаму народу, які мусіць мець сваю гістарычную памяць, без чаго ён - не народ. І ў людзей, якія сёння бароняць Курапаты, такі стан розуму, што яны гэта разумеюць. У адрозненне ад тых, хто не. Дакладней, у адрозненне ад тых, хто робіць выгляд, нібы не разумее, што (паводле будызму) яшчэ горш, чым не разумець. 

І апошняе з будызму…

Кожны сапраўдны будыст, якія нічога, апроч душы сваёй, не называе сваім, мае на мэце «дасягнуць процілеглага берагу». Ну гэта як хрысціяніну патрапіць у рай. І Буда кажа, што духоўныя высілкі, каб берага таго дасягнуць, робяць нямногія. Большасць толькі мітусіцца на беразе гэтым.

СЁННЯ - МАРШ ПРАТЭСТУ! 17.02.2017 1

З тым, што Дэкрэт №3, паводле якога падаткі спаганяюцца з беспрацоўных, прыдумка ідыёцкая, згодныя ўсе нармальныя людзі нават ва ўладзе. Але каб адмяніць дэкрэт, трэба прызнаць, што ён ідыёцкі. А гэта значыць прызнаць, што яго не толькі прыдумаў, але й падпісаў нейкі ідыёт. І вось тут для ўлады праблема… І менавіта таму чыноўнікі паўтараюць услед за іх начальнікам: «Давайце з гэтым дэкрэтам яшчэ пажывём».

Што ж, можна жыць і з кілой. Але лепш яе выразаць. Бо рана ці позна зашчэміць.

Гэты дэкрэт - лакмасувая паперка. Індыкатар нармальнасці грамадства. Калі мы пагодзімся жыць з ім, пад ім, дык далей з нас проста вяроўкі будуць віць. Бо грамадзяне, якія моўчкі згаджаюцца з непрыкрытым рабаваннем з боку дзяржавы, не грамадзяне. Пацыенты палаты №6.

Таму ўсе - 17 ЛЮТАГА а 18.00 на КАСТРЫЧНІЦКУЮ плошчу Мінска! На МАРШ АБУРАНЫХ БЕЛАРУСАЎ, НА АКЦЫЮ ПРАТЭСТУ СУПРАЦЬ ДЭКРЭТУ №3!

І не толькі супраць дэкрэту, але і супраць дыктатуры. Арганізатары Марша прапануюць прыняць наступную рэзалюцыю яго ўдзельнікаў:

РЭЗАЛЮЦЫЯ

ўдзельнікаў «Марша абураных беларусаў»

(Праект)

Мы, удзельнікі Марша абураных беларусаў, рашуча патрабуем ад улады:

1. Адмяніць ганебны Дэкрэт №3 ад 02.04.2015 «Аб прадухіленні сацыяльнага ўтрыманства».

2. Спыніць зніжэнне рэальных даходаў насельніцтва, абкраданне пенсіянераў, падвышэнне пенсійнага ўзросту, рост платы за камунальныя паслугі.

3. Вярнуць народу свабодныя, справядлівыя выбары.

Мы даручаем абраным намі прадстаўнікам давесці гэтыя патрабаванні да ўлады, распачаць з ёй перамовы, наладзіць кантроль за выкананнем нашых патрабаванняў.

У выпадку, калі на працягу месяца, да 17 сакавіка 2017 года ўлада не зробіць рэальных крокаў дзеля выканання волі народа, мы прадпрымем новыя калектыўныя дзеянні, падрыхтоўку якіх даручаем нашым прадстаўнікам.

Уладу - народу!

СЁННЯ, 17 ЛЮТАГА 2017 г., МІНСК, КАСТРЫЧНІЦКАЯ ПЛОШЧА, 18.00

ЁН СЛУХАЎ МУЗЫКУ НА ПАМЯЦЬ 14.02.2017

Дзень народзінаў Міхася Стральцова. Яму было б 80.

Неяк мы йшлі па лесе пад Каралішчавічамі, і сустрэлі чалавека, які стаяў і спяваў. Адзін у лесе. Стральцоў сказаў: "Мусібыць, файна яму жывецца..."

Каб спяваў сам Стральцоў, я чуў рэдка. Гэтак рэдка, што можна сказаць: не чуў ніколі. Караткевіч, Гілевіч, Брыль, Бураўкін, Барадулін і нават Быкаў (асабліва ў застоллі) - проста народныя артысты ў параўнанні з ім. Але гэта не азначае, што ён не любіў музыку. Любіў - і ў яго быў нават свой, стральцоўскі музычны нумар...

Калі дайшло да разводу з першай жонкай, Стральцову (па размене кватэры) дасталася аднапакаёўка на вуліцы Шчукіна ў доме №4. Гэта раён мінскай Грушаўкі. Першае, што ён туды перавёз, былі кнігі і стос вінілавых кружэлак. Выключна класіка: Рахманінаў,Моцарт, Чайкоўскі, Пракоф’еў... Радыёлы ў яго не было (у сям’і пакінуў), нехта (ці не Караткевіч?) даў яму стары прайгравальнік, у якім адразу зламалася (ці ўжо была зламаная) іголка на гуказдымальніку. Ён усё збіраўся і ніяк сабрацца не мог новую купіць, дык ставіў іншым разам кружэлку на дыск - і яна бязгучна круцілася, а ён як бы нешта слухаў.... Я спытаў, калі першы раз убачыў: “Што гэта вы...”

Між іншым, мы доўга на “вы” былі. З Рыгорам Барадуліным, да прыкладу, я лёгка на “ты”перайшоў, хоць ён на два гады старэйшы за Стральцова. А з Міхасём - не. Была ў ім нейкая аддаленасць нават на блізкай адлегласці...


На фота - беларускія літаратары (злева-направа, ячшэ маладыя): Іван Пташнікаў, Міхась Стральцоў, Іван Чыгрынаў, Вячаслаў Адамчык, Барыс Сачанка; стаяць —  Віктар Каваленка, Анатоль Вярцінскі.


Дык вось пытаю: “Што гэты вы, Міхась Лявонцявіч, выпілі?..” Хоць бачу, што зусім цвярозы. Кажа: “Нічога. Проста слухаю, што помню...”

Стральцоў мог музыку па памяці слухаць. А гэта вам не вершы на памяць чытаць, у чым мы аднойчы ўсю ноч спаборнічалі.

Гэта што да музыкі. А што да жанчын (што прыблізна адное і тое), дык яму падабаліся тыя жанчыны, у якіх ён быў закаханы. Хоць іншым разам здавалася, што ён хацеў бы слухаць жанчыну, як і музыку: без гуку... Чуць тое, што помніў.

Гаварыць пра жанчын ён не любіў. Дакладней, балбатаць не любіў пра жанчын. Тое, што хацеў сказаць пра іх, пра каханне - тое й сказаў у вершах. “Ты пайшла - і я стаў падобны на клетку, якую пакінула птушка...»

Манерай паводзінаў, характарам, адносінамі да жыцця (уключна з адносінамі да жанчыны), рэакцыямі на ўсё вонкавае беларускі паэт Міхась Стральцоў нагадваў мне рускага паэта Юрыя Кузняцова. І зусім не тым, як яны абодва выпівалі, а тым, як абодва жылі. У свеце - і асобна ад яго.

Яны абодва былі адзінотныя. Кузняцоў наўпрост напісаў: «Я ў пакаленнні сябра не знайшоў…» Тое самае мог напісаць Стральцоў. Але не напісаў. Чаму? Бо нехта з сяброў, якіх намінальна хапала, мог спытаць: «Як жа так?.. А я?..»

Кузняцову было напляваць, хто і што ў яго спытае. “Я один. Звать меня Кузнецов. Остальные - обман и подделка". У Стральцова нічога падобнага і блізка не знайсці. Вось у гэтым была паміж імі істотная розніца.

Розніца была і ў адносінах да жанчын-паэтак. Калі Кузняцоў лічыў паэзію і вайну выключна мужчынскім заняткам, заяўляў, што “Цветаева - истерия, Ахматова - рукоделие, Ахмадулина - подражание”), дык Стральцоў у адносінах да прадстаўнікоў жаночай паэзіі (і найперш беларускай:ад Геніюш і Арсенневай да Пфляўмбаўм і Янішчыц) быў цалкам талерантны.

Быў талерантны ён і ўдносінах да тых, хто называўся ягонымі сябрамі. Ні пра каго з іх не выказаўся кепска нават тады, калі яго ізалявалі ў ЛТП - і ніхто з іх носа туды не паказаў. Апроч Леаніда Дранько-Майсюка, які на званне сябра не прэтэндаваў - проста прыносіў тое, што Старальцову трэба было. Кнігі, яду, тытунь.

Я таксама сяброўскіх адносінаў з ім не дамагаўся - і здзіўляўся, калі такія адносіны (ці, скажам так, падобныя да іх) выяўляліся. Напрыклад, калі ўзніклі праблемы (цэнзарскія) з выданнем маёй кнігі «Наскрозь», рэдактарам якой быў (чаму я пра гэта і ўспомніў) ужо згаданы Леанід Дранько-Майсюк. Ён сказаў пра праблему Стральцову, і той дапамог яе вырашыць.

Прыехаўшы да яго, каб падзякаваць, я пачуў: «Ды кінь. Гэта па-сяброўску. Падзякуй Леаніду. Каб нехта іншы быў, дык мог мне і не сказаць».

Гэта так. Іншы мог і не сказаць. А тым больш - паспрабаваць зратаваць кнігу. Зарэзалі і зарэзалі. Вось тады мы з Міхасём Лявонцявічам усю ноч пра сяброўства і прагаварылі...

Стральцоў прыйшоў у паэзію, калі ўжо займеў сваё, адметнае месца ў прозе, і за ім цягнуўся ў паэзіі, так бы мовіць, шлейф празаіка. Як у Караткевіча ў прозе - шлейф паэта. Гэта такая інерцыя ўспрымання - і адсюль скепсіс у ацэнках паэтычнай творчасці Стральцова. Шмат у каго. Скажам, у Янкі Брыля. Але тут трэба ўлічваць яшчэ адну акалічнасць: рэдка каму, адзінкам удавалася на аднолькава высокім узроўні пісаць паэзію і прозу. Той жа Брыль, якому я сказаў аднойчы пра ягоныя абразкі, што ў іх больш паэзіі, чым прозы, задаволена прызнаўся, што хацеў бы быць паэтам. Але… не выйшла.

А ў Стральцова выйшла. Без ніякіх «але». Таму проста не магло быць так, каб гэтае скептычнае «але» нехта некуды не ўставіў.

У яго ўвогуле выйшла ўсё. Нягледзячы на складаны лёс, без чаго чалавеку проста няма чаго сказаць, праз што ў рэшце рэшт і стаўся бліскучы беларускі творца Міхась Стральцоў.

Пад шоргат кропель дажджавых

Ён з тэлефоннай будкі бачыў,

Як па галінах верхавых

Зялёны вецер пругка скача.

Ён наглядаў. Ён не спяшаў.

Нішто пагляд не абражала.

Як бы лячылася душа,

Яе як быццам суцяшала,

Што вецер згоды не пытаў —

Шалеў над горадам — і, ніцы,

Ужо на вулках шкуматаў

Плашчы, кашулі і спадніцы.

I ў гэтай будцы пад дажджом,

У нейкай роспачы вялікай,

Сябе за даўнім рубяжом

Убачыў ён — і не паклікаў...


 


КАЛІ ПАДСТУПАЕ ПАД ГОРЛА 12.02.2017 1

Украінскага літаратара Сяргея Жадана беларускія ўлады вырашылі дэпартаваць, але пасля інфармацыйнага выбуху ў СМІ, пасля выкліку ў МЗС Украіны беларускага пасла, пасля тэлефанавання ўкраінскага міністра замежных спраў ягонаму беларускаму калегу рашэнне аб дэпартацыі адмянілі. Украіна адстаяла правы свайго грамадзяніна.

А цяпер перанясем гэтую гісторыю з Беларусі ва Ўкраіну. Уявім, што ўкраінскія ўлады вырашылі дэпартаваць некага з вядомых беларускіх літаратараў. Дапусцім, Святлану Алексіевіч. І што: украінскага пасла выклікалі б у МЗС Беларусі? Беларускі міністр замежных спраў стаў бы тэлефанаваць ягонаму ўкраінскаму калегу?...Рытарычныя пытанні.Яшчэ нядаўна - да сыходу Януковіча, які быў амаль тое самае, што Лукашэнка - пытанні гэтыя былі б рытарычнымі і ў адносінах да ўкраінскіх уладаў. Але ўкраінскі народ змяніў сітуацыю - і Украіна рушыла наперад. Няхай цяжка, драматычна, да крыві здзіраючы скуру, але рушыла…

Затое мы скуру не здзіраем! Затое ў нас стабільнасць! А яшчэ затое менты з гэбістамі бачылі ў труне ў белых тапках не толькі нас, шэраговых грамадзянаў, але і міністра замежных спраў, якога проста абавязаныя былі праінфармаваць пра тое, што адбываецца. Хоць бы дзеля таго, каб ён не выглядаў... ну, так, як выглядаў. Але навошта, калі той міністр - у цывільным, а наш - у форме НКВД!

Адзінае, што мяне асабіста ва ўсім гэтым усцешыла (апроч шаслівага канца гісторыі «тэрарыста» Жадана) - рэакцыя Саюза беларускіх пісьменнікаў і Беларускага ПЭН-цэнтра. Ці не ўпершыню кіраўнікі гэтых арганізацый адрэагавалі так, як належыць. Рзумею, што ў дадзеным выпадку інакш проста нельга было, але раней толькі і чуў: мы творцы, мы аліпійцы, мы вышэй за такое дзярмо як палітыка. Як бачыце, дзярмо можа аж да самага горла падступіць…

 

ВЫКАРЧОЎШЧЫКІ 27.01.2017 1

Судовы выканаўца Людміла Клыга звінаваціла жыхара Мінска грамадзяніна Змітра Дашкевіча ў нанясенні ёй траўмы. Заявіла, што той наехаў ёй на нагу, калі яна канфіскоўвала ягоны аўтамабіль. Спадарыня Клыга ўзяла адпаведную паперку ў 19-й паліклініцы і звярнулася ў Дзяржаўтаінспекцыю, пасля чаго грамадзянін Дашкевіч імгненна атрымаў позву ў Першамайскі РАУС. Там будзе праведзенае разбіральніцтва, у выніках якога ніхто не мае сумневу: грамадзяніна Дашкевіча, у якога канфіскавалі аўтамабіль, яшчэ й пазбавяць правоў.

Грамадзянін Зміцер Дашкевіч - цясляр. Зарабляе на жыццё тым, што майструе шафы. Працай на жыццё зарабляе - і машына яму патрэбная для працы. Для таго, каб карміць сям'ю, у якой двое маленькіх дзяцей. Баронячы ад канфіскацыі свой аўтамабіль, ён бараніў іх хлеб. І не быў бы ён гаспадаром, галавой сям'і, калі б не рабіў гэтага.

Судовы выканаўца Людміла Клыга жыве за кошт падаткаў, якія сплочвае грамадзянін Дашкевіч. Ну, не ён адзін, але і ён у тым ліку. І, магчыма, у спадарыні Клыгі таксама двое маленькіх дзяцей, і ёй таксама трэба іх карміць. Таму, дзень падумаўшы, яна й зрабіла тое, што ёй сказалі зрабіць. Забрала хлеб дзяцей Дашкевіча для сваіх дзяцей.

Гэта метафара.

Я не пра тое, што не павінны несці пакаранне людзі, якія здзяйсняюць злачынствы, парушаюць правілы, законы. Яны мусяць адказваць за гэта, павінны несці пакаранне. Але дадзены выпадак зусім іншага кшталту: ён наўпрост звязаны з пераследам, які чыніць дзяржава ў адносінах да грамадзяніна Дашкевіча за ягоныя погляды, за ягоную грамадзянскую пазіцыю. І судовы выканаўца Людміла Клыга ведае гэта, як і тое, што грамадзянін Дашкевіч у выніку яе дзеянняў будзе пазбаўлены не толькі аўтамабіля, але і правоў.

Зрэшты, ён і так іх пазбаўлены. Прычым пазбаўлены ўсіх правоў, як і большасць - ды амаль усе грамадзяне гэтай краіны. Як, між іншым, і спадарыня Клыга, пазбаўленая права на ўчынкі па сумленні, а не па загадзе начальства, якое таксама можа апраўдвацца тым, што пазбаўленае гэтага права. Маўляў, «Вы же понимаете…»

Колькі разоў я гэта чуў? Безліч…

Што ж, я ведаю, як няпроста жыць у гэтым свеце. Як цяжка ў ім супрацьстаяць злой сіле, злой волі. Але яшчэ я ведаю вось што: грамадзянін Зміцер Дашкевіч ніколі, ні пры якіх абставінах не зрабіў бы тое, што, да прыкладу, зрабіў некалі галоўны ўрач шпіталю хуткай дапамогі, выдаўшы хворага чалавека з палаты рэанімацыі ў турму, за што рэжым паставіў гэтага доктара начальнікам над усімі мінскімі дактарамі. Таксама я ведаю, што грамадзянка Наста Дашкевіч, жонка і маці дзяцей Змітра Дашкевіча, ніколі і ні за што не зрабіла б тое, на што згадзілася судовы выканаўца спадарыня Клыга. І Змітра, і Насту ў значна горшых абставінах, у турме змушалі пайсці супраць сумлення, супраць іх разумення чалавечай годнасці, але яны на гэта не пайшлі. Так што не трэба ківаць адно на ціск рэжыму, дяржавы – не ўсё на гэта можна спісаць.

І ўсё ж, і ўсё ж, і ўсё ж… Менавіта сённяшні амаральны рэжым знішчае ў людзях людское. Рэжыму ўпоперак чалавечая годнасць, рэжым проста выкарчоўвае яе - і гэта найстрашнае з усяго, што ён робіць.

ДЗІЎНЫЯ ДЗЕІ ТВАЕ, ГОСПАДЗІ! 24.01.2017 3

Летам 2013 года святкавалася 1025-годдзе хрышчэння Русі ў Полацку. Я там быў. Мёд-піва не піў, але з адным мясцовым начальнікам выпадкова (у Сафійскім саборы) пагаварыў. Сказаў яму, між іншым, што калі б жылі мы ў краіне, кіраўніцтва якой было б зацікаўленае ў яе гісторыі, дык у мінулым (2012) годзе магло б святкавацца ў Полацку 1150-годдзе нашай дзяржаўнасці.

Трэба было бачыць, як ён на мяне глянуў. Ну, як хочуць спытаць: “Вы хворы?..” – але няёмка.

Днямі я (зноў жа выпадкова) сустрэў яго ў Мінску. І пачуў, што Полацк рыхтуецца да свайго 1155-годдзя як да нацыянальнага свята: да 1155-годдзя беларускай дзяржаўнасці.

Я зірнуў на яго прыблізна так, як некалі ён на мяне ў Полацку... Але праз дзень патэлефанаваў адзін з маіх сяброў, мастак, далучаны да падрыхтоўкі гэтага святкавання. І сказаў, што памятны знак у гонар гэтай падзеі будзе (цьфу-цьфу-цьфу, каб не сурочыць) менавіта такім. Знакам у гонар 1155-годдзя беларускай дзяржаўнасці. І што як бы ўжо ёсць на гэта найвышэйшае блаславенне.

Зразумела, не мітрапаліта. І тым не менш:

“Дзіўныя дзеі твае, Госпадзі!..”

СТРАШНАЯ НАДЗЕЯ НА СТРАХ 16.01.2017 4

Вось і сустрэлі мы і Новы, і стары Новы 2017 год ад народзінаў Хрыстовых. Перамясціліся ў часе і прасторы.

 

У які бок?.. Улева, управа, уверх, уніз? Па крузе, па спіралі?..

Не ведаем.

Азіраючыся ў мінулае і гледзячы ў будучае, нехта кажа: «Страшна, што Трамп». Некаму страшна, што Пуцін, некаму — што «брэксіт — і Еўропа разваліцца», а некаму — што «праз міграцыю ўсё змяшаецца і знікнуць межы цывілізацый…»

Тое, што адсвяткавалі мы народзіны Божыя і Новы год двойчы, нехта раней, нехта пазней, сведчыць пра ўмоўнасць усялякіх, акрэсленых намі, межаў. Ні таго, што такое прастора, якая нідзе не пачынаецца і нідзе не сканчаецца, ні што такое час, спасцігнуць чалавек не здольны.

Бо гэта тое, што Бог.

Чалавек жыве ў дамах, гарадах, краінах, існуе ў днях, тыднях, гадах - у такой прасторы і ў гэтакім часе, якія сам стварыў, прыдумаў, якія ўмяшчаюцца ў Дэкартаву сістэму каардынат.

У гэтай сістэме свет дыскрэтны. Падзелены на кавалкі, на адрэзкі. І мы мусім вырвацца з дыскрэтнага (падзеленага) часу і падзеленай прасторы, у якіх прайшла ўся папярэдняя гісторыя чалавецтва. Увайсці ў цэласны, які ён і ёсць, свет. Новыя ідэі, гуманітарныя прарывы — там.

Сутнасна жыццё ў каардынатах, якія не маюць межаў. Дабра і зла, любові і нянавісці…

Міра і вайны.

Калі ў звыклых для нас каардынатах уявіць гарызанталь — мірам, вертыкаль — вайной, дык дзе мы сёння ў гэтай самай простай сістэме каардынат? Балансуем на дыяганалі, падымаючыся па ёй усё вышэй. І тут не трэба быць прарокам, каб прадбачыць, што недзе і некалі, страціўшы раўнавагу, сарвемся. Як гімнасты, якія, да ўсяго, жанглююць на дыяганальнай трапецыі няхай маленькімі, але атамнымі бомбамі.

Новыя тэхналогіі ствараюць неверагодныя перспектывы. Дэманстрацыя кітайскага суперкампутара з хуткасцю 93 квадрыльёны вылічэнняў у секунду — амаль як бясконцасць космасу. Немагчыма ўявіць.

Але гэта «тэхнічны бок быцця». У гуманітарнай сферы пакуль ніякіх высокіх тэхналогій. Карыстаемся ідэямі, выпрацаванымі задоўга да тэхнічнай рэвалюцыі. Адбываецца іх дэвальвацыя, прафанацыя. Менавіта праз адсутнасць новых ідэй, высокіх тэхналогій у гуманітарнай сферы Расія, патузаўшыся пасля распаду СССР у прынцыпова іншай для яе сітуацыі, вярнулася да таталітарызму, што паспрыяла ўсталяванню беларускага рэжыму з ягонай зусім ужо патрыярхальнай «стабільнасцю».

Паміж тэхнічным і гуманітарным складнікамі найноўшай гісторыі чалавецтва ўтвараюцца ўсё большыя нажніцы. Што з гэтага можа вынікнуць? Лёзы нажніц гранічна разыйдуцца — і ў нейкі час імгненна самкнуцца, адсекшы стваральнікам неверагоднага галовы. Не ведаю, ці справядліва, але не толькі ім...

Разам з намі ўсё вышэй падымаюцца тэхналогіі масавага знішчэння, якія й захоўваюць раўнавагу. І менавіта на іх, на тое, што не ўратавацца нідзе і нікому, што той, хто пачне першы, загіне разам з усімі! — надзея.

Наша надзея на страх. Вось што насамрэч жахліва, а не тое, што Пуцін, што Трапм ці брэксіт... Чалавецтва ў сваёй прасторы і сваім часе развілося так, што ні на што болей, апроч страху, надзеі ў будучыні не мае. Хіба на Бога, у якім, загінуўшы, уваскрэсне.

Можа быць…

Такая рэальнасць. Гэта рэальнасць вар’ятні, але яна такая.

Што рабіць? Ніхто не ведае? Няма дактароў?

Ды ўсе гэта ведаюць, а не толькі Далай-лама, які кажа, што людзі створаныя, каб іх любілі, а рэчы, каб імі карысталіся. Усе вяшчаюць пра культуру, пра неабходнасць вяртання да духоўных каштоўнасцяў. Але ніхто не вяртаецца, ніхто ў высокія гуманітарныя тэхналогіі гэтакіх сродкаў, як у тэхналогіі тэхнічныя, не ўкладвае. Чаму? Бо гэта не атамная, не лазерная і не рэзанансная зброя. Бо культура — гэта не тое, што страшна. Бо не яна пераможа ў трэцяй сусветнай вайне, якая, як сцвярджаюць, ужо йдзе, і апакаліпсісны, ядзерны фінал якой амаль усе на захадзе і ўсходзе лічаць НЕПАЗБЕЖНЫМ.

Нават матэматычна ягоную НЕПАЗБЕЖНАСЦЬ пралічылі! Не кажучы ўжо пра тое, што ці не кожны цяперашні палітык як бы і не палітык, калі не намалюе карціну канца свету, апакаліпсісу, ад якога збіраецца свет ратаваць.

І ўсё гэта дзеля аднаго: каб глыбей і глыбей заганяць людзей, як кратоў, у страх. У ягоную непраглядную цемень, дзе блукае прывід непазбежнасці. Хоць насамрэч усе страшылкі гэтыя — уключна з матэматычнымі разлікамі — лухта! Непазбежнае толькі тое, што па-за воляй чалавека. А тое, што ў ягонай волі, выпраўляецца. Трэба толькі выявіць волю. Замяніць надзею на страх надзеяй на смеласць. На смеласць быць людзьмі нават тады, калі быць імі, здаецца, немагчыма.

naviny.by/ 16.01.2017

 

 

ПЫХА 03.01.2017 4

Вітальд Вашчыкоўскі, міністр замежных спраў Польшчы, ініцыятар закрыцця тэлеканалу «Белсат» і вяшчання на Беларусь польскага тэлеканалу «Палонія», у эфіры радыё RMF FM на рэпліку вядоўцы: «Chce pan mówić do Białorusi głosem telewizji "Polonia", czyli po polsku, a Białorusini nie wszyscy mówią po polsku, o dziwo», («Вы хочаце звяртацца да беларусаў голасам TV Polonia, па-польску, але ж не ўсе беларусы размаўляюць па-польску, як ні дзіўна», - пракінуў:

«A nauczą się!» («А навучацца!»)

http://fakty.interia.pl/polska/news-witold-waszczykowski-bialorusini-nie-mowia-po-polsku-naucza-,nId,2330960

А ў самога маці з Ваўкавыску… Дык сам бы вывучыў па-беларуску хоць некалькі слоў. Напрыклад: «Перапрашаюся за фанабэрыю». На што й намякнуў яму вядоўца («To jest pełna arogancji wypowiedź» - «Ваша заява поўная пыхі»), але міністр на гэта нічога не сказаў. Затое сказаў, што быў не так даўно ў Мінску, Гродна - і яго здзівіў сапраўдны парадак у Беларусі. А калі вядоўца заўважыў, што ў Паўночнай Карэі парадку яшчэ болей, міністр спытаў: «Можа, мы вернемся да нейкай сур'ёзнай размовы?..»

Тут вядоўца так задумаўся, што не знайшоў, што сказаць.

Вось і я, калі вяртацца да сур'ёзнай размовы, думаю: «Наколькі заявы пра перавагу польскамоўнага вяшчання на Беларусь над вяшчаннем беларускамоўным, а значыць, усяго польскага над усім беларускім, увогуле словы, датычныя палітыкі Польшчы ў адносінах да цяперашняга беларускага рэжыму, якія ў каторы раз гучаць з вуснаў кіраўніка польскага МЗС, сур'ёзныя?.."

БЕЛАРУСЬ - УСЁ, ШТО ЁСЦЬ! 31.12.2016


 Навагодняе віншаванне

 

Беларусы! З годам Пеўня!

Некаму пашчасціць, пэўна,

Нарадзіцца ў гэты год…

Некаму - наадварот.

 

Гэтак дадзена даўно:

Смерць адна.

Жыццё адно.

 

Абдымі - і не ўпусці!

Вось яно ў траве, лісці,

Скразняком між вербаў, лоз -

Мімалётнае да слёз…

 

Божа! Сцежку па жыцці

Дай ты ўсім прайсці нанова,

Каб паспелі ўсе дайсці

Да найпростае высновы:

 

Хай жыццё не дадало

Ці рубля, ці чыну,

Але ўсё ж

Яно было!..

І мігцела ў ім, плыло

Васільковае святло

Неба над Айчынай!

 

І пад родным, крэўным небам

На зямлі, дзе ты не госць,

Беларусь - усё, што трэба.

Беларусь - усё, што ёсць!

 

Са святам!

Жыве Беларусь!

ЦІ ВАЙНА, ЦІ ПРАД ВАЙНОЙ 28.12.2016 3

Калі пра стан адносінаў паміж Расіяй, Украінай і Беларуссю меркаваць па хвалях, якія пракаціліся ў расійскім, украінскім і беларускім Інтэрнэце ў звязку з катастрофай расійскага самалёта, дык адносіны паміж яшчэ нядаўна «братнімі савецкімі народамі» выглядаюць так:

адносіны Украіны і Расіі - стан вайны;

адносіны Расіі і Беларусі - прадваенны стан.

Менавіта гэта, а не мыты ці тарыфы, найпершая праблема, якую неадкладна мусяць вырашаць кіраўнікі Расіі, Украіны і Беларусі, калі яны насамрэч адказныя за лёс сваіх краінаў і народаў, якія могуць сыйсціся ў такой сечы, што захлынуцца нянавісцю і крывёю…

МЫ АДМАЎЛЯЕМ НЕ ПУШКіНА, А ПУЦІНА 26.12.2016 1

Расійскі генерал Л. Рашэтнікаў ніяк не можа суняцца. Самалёты падаюць, людзі гінуць, у Расіі жалоба, а ён сваё: беларусы, апамятайцеся, вы не беларусы, а рускія!

Людзям такога (генеральскага) кшталту ніколі і нічога не давядзеш, але ўсё ж: для чаго нам быць рускімі, генерал? Каб у Сірыі ваяваць?

Вось што вам рабіць у той Сірыі? Дэманстраваць, выдумляць, што цяперашняя Расія - сусветная супердзяржава? Дык лепш бы самалёт, які б не падаў, прыдумалі і зрабілі. І жывыя людзі былі б жывымі...

Прычынай катастрофы “Ту-154” называюць ці тэхнічныя непаладкі ў сістэмах самалёта, ці ў сістэмах бяспекі аэрапорта вылета. Дапускаецца памылка пілота.

Аэрапорт вылета - Расія. У яе сістэмах відавочныя непаладкі. І найперш у галаўной сістэме. Вось што вам трэба выпраўляць, а не беларусаў, якія, маўляў, адмаўляюць, не прымаюць Пушкіна.

Мы адмаўляем не Пушкіна, а Пуціна. Гэта прынцыпова розныя рэчы, генерал. Мы не прымалі і не прымаем кроў, вайну ў Чачні, у Грузіі, ва Ўкраіне, у Сірыі… Але для генералаў, мусібыць, Пуцін і ёсць Пушкін.

Дарэчы, Пушкін пісаў пра беларусаў як «о народе издревле нам родном, но отчужденном бедствиями войны". Заўважце: не «о части русского народа», а пра беларускі НАРОД напісаў геніяльны рускі паэт. І наўпрост назваў прычыны «отчуждения». А вы сцвярджаеце, што беларускага народа няма. Дык хто адмаўляе Пушкіна?..

Досыць перакручваць карты, досыць бессаромна маніць: гэта не пасуе гісторыку, якім вы сябе называеце, генерал. То вы кажаце, што «белорусскому языку 90 лет», то заяўляеце: «Я не говорил, что язык был создан, я говорил: есть документ 1926 года о создании…» Няма і не было ніколі такога дакумента! А вось іншы дакумент ёсць: публікацыя на сайце інстытута, якім вы (пакуль яшчэ) кіруеце. І там чорным па белым напісана (https://riss.ru/events/30856/): «Я в Полоцке в музей захожу, и экскурсовод рассказывает о белорусском народе, который со Средних веков вел борьбу за независимость. И самый первый экспонат в этом музее — газета “Правда”, постановление оргбюро ЦК ВКПБ от 1926 года, называется “О создании белорусского языка”. Сатанизм!»

Ці гэта Пушкін напісаў?..

ВАЙСКОВАЯ КАМІСІЯ БНК 08.12.2016 8

7 снежня адбылося паседжанне Рады Беларускага Нацыянальнага Кангрэсу. Сярод іншага Радай прынятыя Заява і Пастанова аб стварэнні вайсковай камісіі БНК.

 

ЗАЯВА РАДЫ БЕЛАРУСКАГА НАЦЫЯНАЛЬНАГА КАНГРЭСУ

 

Палітычная сітуацыя вакол Беларусі складваецца такім чынам, што наша краіна можа быць уцягнутая ў ваенныя канфлікты, стаць аб'ектам знешняй агрэсіі. Каб супрацьстаяць гэтаму, мы мусім мець баяздольнае, моцнае духам, цалкам адданае Айчыне, беларускаму народу войска. Такое войска, якім бы ні было яно тэхнічна ўзброеным, нельга стварыць на аснове чужых, запазычаных традыцый, ідэалаў. Такое войска можа быць створанае толькі на падмурку глыбокага адчування айчыннай гісторыі, пераемнасці вайсковай славы, нацыянальнага гонару. Без гэтага, як сведчыць досвед Украіны, узбронеыя сілы якой былі па сутнасці прарасійскімі і без супраціву здалі Расіі частку ўкраінскай тэрыторыі, стварыць войска, гатовае ў любы момант бараніць Радзіму, самаахвярна змагацца за яе свабоду і незалежнасць, немагчыма.

Аналіз сітуацыі ў беларускіх узброеных сілах паказвае, што ўлады нічога не робяць для выхавання салдат і афіцэраў, адданых Беларусі, а не чужынцам. Пра гэта сведчаць многія факты, у тым ліку тое, што патрыятычна настроеным афіцэрам значна цяжэй падымацца па службовай лесвіцы, чым тым, хто лічыць беларускае войска «саюзным» - ледзьве не часткай расійскай арміі.

У звязку з праблемамі, што існуюць у беларускіх узброеных сілах, Рада БНК палічыла неабходным стварыць вайсковую камісію.

Задачай камісіі, якая ў сваёй дзейнасці кіруецца артыкулам 57 Канстытуцыі Рэспублікі Беларусь, з'яўляецца падрыхтоўка грамадзянаў да абароны Радзімы, дапамога кіраўніцтву сілавых структур у падвышэнні псіхалагічнай і маральнай гатоўнасці салдат і афіцэраў.

Галоўнай мэтай дзейнасці вайсковай камісіі ёсць захаванне і ўмацаванне незалежнасці Рэспублікі Беларусь, дзеля чаго заклікаем да супрацы як вайсковых адмыслоўцаў, гэтак і ўсіх патрыётаў Беларусі.

Жыве Беларусь!

7.12.2016,

Мінск

 

ПАСТАНОВА РАДЫ БЕЛАРУСКАГА НАЦЫЯНАЛЬНАГА КАНГРЭСУ "Аб стварэнні вайсковай камісіі БНК"

 

Рада БНК пастанаўляе:

1. Стварыць вайсковую камісію БНК і абраць яе кіраўніцтва.

2. Галоўнай мэтай дзейнасці вайсковай камісіі вызначыць захаванне і ўмацаванне незалежнасці Беларусі.

3. Задачамі камісіі лічыць:

а) Аналіз пагроз незалежнасці краіны і прыцягненне да іх увагі грамадства;

б) Распрацоўка для кіраўніцтва вайсковых структур прапаноў па падвышэнню псіхалагічнай і маральнай гатоўнасці войска. Пры неабходнасці - арганізацыя ўдзелу грамадскасці ў рэалізацыі некаторых з гэтых прапаноў;

в) У адпаведнасці з артыкулам 57 Канстытуцыі Беларусі - правядзенне працы па падрыхтоўцы грамадзянаў да абароны незалежнасці краіны.

4. Улічваючы складанасць сітуацыі, даручыць кіраўніцтву вайсковай камісіі неадкладна прыступіць да вырашэння вышэйназваных задач.

5. На чарговым паседжанні Рады разгледзець прапановы кіраўніцтва камісіі па пашырэнню яе складу.

г. Мінск, 7 снежня 2016 г.

"У ЛЮБЫХ УМОВАХ АБСТАНОЎКІ" 02.12.2016 5

30 лістапада на сумесным паседжанні Праграмнай і Арганізацыйнай камісій Беларускага Нацыянальнага Кангрэсу было прынятае рашэнне даслаць міністру абароны Рэспублікі Беларусь генерал-лейтэнанту А. Раўкову наступны ліст.

 

«Мы, сябры Рады Беларускага Нацыянальнага Кангрэсу, занепакоеныя інфармацыяй, якая змешчаная ў інтэрвью расійскага палітолага Валерыя Салаў'я карэспандэнту "Еўрарадыё" Змітру Лукашуку.

http://euroradio.fm/…/dazhe-na-vozvrashchenie-belo-krasno-b…

Паводле слоў расійскага палітолага, сярод афіцэрскага складу Ўзброеных Сіл Рэспублікі Беларусь было праведзенае "закрытае апытанне".

Па выніках апытання сярод беларускіх афіцэраў: "... 70-80% хотели бы не формального, а фактического объединения России и Беларуси...".

Калі гэтыя звесткі праўдзівыя, дык выходзіць, што большасць афіцэраў беларускага войска прытрымліваецца антыдзяржаўных поглядаў, жадае ліквідацыі незалежнасці нашай краіны.

Як грамадзяне Беларусі і яе патрыёты, як падаткаплацельшчыкі, на грошы якіх утрымоўваюцца Ўзброеныя Сілы, мы патрабуем адказу на наступныя пытанні:

1. Ці праводзілася ўзгаданае вышэй "закрытае апытанне"? Калі праводзілася, то кім і якія яго сапраўдныя вынікі?

2. Як кіраўніцтва Міністэрства абароны і Вы асабіста ацэньваеце настроі афіцэрскага складу ў адносінах да "фактычнага аб'яднання Беларусі і Расіі"?

3. Ці плануеце Вы нейкія захады па патрыятычным выхаванні афіцэраў Узброеных Сіл дзеля бясспрэчнага прыярытэту незалежнасці Беларусі, абарона якой складае сэнс іх службы?

Мы чакаем канкрэтных і прамых адказаў на гэтыя пытанні. Ад іх будзе залежыць адказ на галоўнае: ці з'яўляюцца Беларускім Войскам падначаленыя Вам фармаванні, якія ўтрымлівае наш народ.

Па даручэнні Рады БНК: Вацлаў Арэшка, Яўген Афнагель, Мікалай Герасіменка, Уладзімір Някляеў, Вячаслаў Сіўчык, Мікалай Статкевіч.

30 лістапада 2016 г.»

 

2 снежня, гэта значыць усяго пра дзень, прыйшоў адказ.

 

№ 1/1029 ж / 130 п ад 02.12.2016.

Учора мною атрыманы Ваш зварот.На пытанні, накіраваныя Вамі ў адрас Міністэрства абароны, паведамляю наступнае:1. Рэспубліка Беларусь – суверэнная незалежная дзяржава са сваімі нацыянальнымі інтарэсамі, сярод якіх адным з галоўных, стратэгічных з’яўляецца забеспячэнне незалежнасці, тэрытарыяльнай цэласнасці, суверэнітэту, непахіснасці канстытуцыйнага ладу краіны. Інфармацыя аб правядзенні сярод афіцэраў беларускай арміі апытання на тэму аб’яднання Беларусі і Расіі з'яўляецца вымыслам. Падобныя апытанні супярэчаць нацыянальным інтарэсам краіны і ніколі ва Узброеных Сілах не праводзіліся.2. Беларуская армія – арганічная непадзельная частка свайго народа. Яе афіцэрскі корпус адданы Беларусі і гатоў абараняць суверэнітэт, незалежнасць, тэрытарыяльную цэласнасць краіны, непахіснасць яе канстытуцыйнага ладу ў любых умовах абстаноўкі. Гэта адна з прычын, чаму Узброеныя Сілы Рэспублікі Беларусь карыстаюцца высокім даверам у грамадстве, а іх афіцэрскі корпус – надзейны і здатны выканаць задачы па ўзброенай абароне Рэспублікі Беларусь.3. Сістэма ідэалагічнай работы, у тым ліку патрыятычнае выхаванне ваеннаслужачых, уключаючы афіцэраў, забяспечвае падтрыманне высокага маральнага духу ваеннаслужачых і іх гатоўнасць абараняць суверэнітэт, незалежнасць, тэрытарыяльную цэласнасць краіны, непахіснасць яе канстытуцыйнага ладу.4. Узброеныя Сілы Рэспублікі Беларусь – гэта армія беларускага народа. І ні ў каго не павінна быць сумненняў, што пад кіраўніцтвам нашага Прэзідэнта, Галоўнакамандуючага Узброенымі Сіламі, у Беларусі і надалей будуць надзейна абаронены галоўныя каштоўнасці беларускага народа: суверэнітэт, незалежнасць, тэрытарыяльная цэласнасць краіны, непахіснасць яе канстытуцыйнага ладу, а значыць – мір, стабільнасць і бяспека.Такім чынам, выказаныя Вамі сумненні наконт адданасці беларускіх афіцэраў сваёй Радзіме, беспадстаўныя. Такія сумненні ва ўласнай арміі не служаць справе забеспячэння бяспекі суверэннай незалежнай Беларусі.

Міністр абароны

Рэспублiкi Беларусь

генерал-лейтэнант А.А.Раўкоў».

 

Рабіць высновы з ліста міністра (асабліва з улікам аператыўнасці адказу) кожна вольны сам…

Читать другие новости