Ці можна быць беларусам і габрэем адначасова? Нават трэба!

Падчас дыскусій у Твітарах і Фэйсбуках з вялікім здзіўленнем адкрыў, што некаторыя прагрэсіўныя людзі слова нацыя і народ усё яшчэ атаясамліваюць з канкрэтным этнасам. Кажаш "беларуская нацыя" і пачынаюцца з'едлівыя каментары пра таталітарызм. Гаворыш "культурнае адзінства нацыі" і гэта пачынаюць успрымаюць, як прапанову замерваць сківіцу, праводзіць тэст на блікітнасць вачэй, мяккасць С і цьвёрднасць Ч.

Гэты выраз пра культурнае адзінства належыць, дарэчы, таму самаму чалавеку, які нядаўна напісаў у артыкуле пра беларускіх татараў, цытую - "беларускія татары - гэта найлепшыя беларусы". У час яго палітычнага ўзлёту ў 1990-ыя гады ягонае атачэнне складалася, у тым ліку, і з украінцаў, расейцаў, габрэяў і палякаў. Але я наўмысна не называю прозвішча, бо тут не пра гэту асобу, а пра выразы і значэнні.

Значэнне нацыі, як нечага этнічнага, для Беларусі было неактуальнае нават 100 гадоў таму, а гэта значыць, што па-сутнасці ніколі. Бо сам праект Беларусь развівалі беларусы, габрэі, палякі, рускія, татары і г.д. Але ўсе гэтыя людзі прымалі ўдзел менавіта ў праекце пад назвай "Беларусь". Рускія, як адзін з заснавальнікаў нашага тэатра Міровіч, вучылі беларускую мову і самі заахвочвалі гэта рабіць іншых, у тым ліку і беларусаў. Серб Пічэта развіваў нашу навуку. Палякаў розныя чарнасоценцы ўвогуле абвінавачваюць, што гэта яны стаяць за "беларускай аванцюрай". Габрэі для нашай культуры зрабілі, бадай, не менш, чым самі беларусы. Татары, як мы ўжо ведаеш, гэта самыя лепшыя беларусы. І гэтак было шмат дзе. Ісландыю заснаваў нарвежац, але самі ісландцы цяпер называюць яго ісландцам, хаця ўсе ведаюць адкуль ён прыплыў.

Вядома, ёсць палякі, габрэі і іншыя ў Беларусі, і яны хочуць захоўваць сваю адметнасць. І задача дзяржавы дапамагчы ім у гэтым, бо інакш яны рэальна будуць чакаць "сваіх танкаў". А задача нац. меншасцяў быць лаяльнымі да сваёй дзяржавы і атаясамліваць сябе з ёй. Вунь новая канадская міністр працы - этнічная ўкраінка. І што, яна не канадка таксама? Алеся Кіпель, якая працуе ў МУС ЗША, яна беларуска. І што, яна не амерыканка таксама? Захоўваючы сваю ўнікальнасць гэтыя людзі не ставяць падзелу на "мы" і "яны".

У нарвежцаў ёсць выдатны нацыянальны лозунг "Усё для Нарвегіі". І лаяльнасць гэтаму лозунгу, як мне падаецца, і ёсць маркерам прыналежнасці да нарвежскага народа.

Цяпер яшчэ модна дзяліць нацыянальны патрыятызм і грамадзянскі, так званы сучасны. Нацыянальны - павага да гісторыі, культуры, каранёў і г.д. Сучасныя (грамадзянскі) - плаціць падаткі, сумленна працаваць, этычна паводзіць сябе ў дачыненні да іншых, прыбіраць какашкі сабакі, якая наваліла на тратуры. Маўляў, от ёсць старыя кансерватыўныя патрыёты,хай водзяць свае карагоды і спяваюць народныя песні, а ёсць сучасныя патрыёты. Не ведаю, як адно пярэчыць другому. Не разумею, ці чалавек, які ходзіць на Дзяды не можа прыбраць пасля сабачкі, ці заплаціь падатак, не гыркаць на іншага і наадварот.

З нацыяй тое ж самае. Кітайцы альбо габрэі ў ЗША кладуць руку на сэрца і спяваюць амерыканскі гімн, адзначаюць Дзень падзякі, ходзяць у амерыканскія школы, глядзяць Super Bowl, носяць майкі з амерыканскім сцягам, на Алімпіядзе заўзеюць за амерыканскую зборную. І думаю, што заўзеюць за Амерыку не толькі ў спорце. Хочаш - не хочаш, а супольныя каардынаты мусяць быць. Гучыць непаліткарэнта, але гісторыя гэта пацьвярджае. Калі іх няма, то карабель зробіць тое, што сказаў некалі Пуцін і будзе "Дамбас".



.
06.11.15 11:05



Cервис комментирования Disqus позволяет легко авторизоваться через фэйсбук и твиттер, а также напрямую в Disqus. Даёт возможность репостить комментарии в фэйсбук, а также использовать изображения. 
Подробнее читайте здесь.
Ветеранам Клуба Партизан, мы оставляем и старую форму авторизации.
 
загружаются комментарии

Дзмітры Гурневіч