Памяці Віктара Івашкевіча

Пайшоў ад нас у лепшы свет Віктар Івашкевіч. Пайшоў заўчасна, не дачакаўшыся свабоды для сваёй Беларусі. Аўтар гэтых радкоў пазнаёміўся з Віктарам ў 1988 годзе. Віктар Івашкевіч уваходзіў тады ў знакамітую тройку( разам з Сяржуком  Вітушкам і Вінцуком Вячоркам) вядоўцаў той “Талакі”, што надала імпульс галоснасці і дэмакратызацыі  БССР часоў перабудовы.
Віктар Івашкевіч быў па жыцці аптымістам, чалавекам дзеяння. Нават пасля крывавага разгону плошчы-2010 ён ледзь не сам спрабаваў абудзіць з дапамогай народных сходаў спалоханае і шакаванае жорсткасцю дыктатара Лукашэнкі беларускае грамадства. Памятаю шматлікія сустрэчы і размовы з Віктарам на палітычныя тэмы. Яго бездакорны аналіз сітуацыі проста уражваў. Пасля разгону Вярхоўнага Савета і ўсталявання дыктатуры напрыканцы 1996- пачатку 1997гг. у размовах з Віктарам з дапамогай аналізу ўсіх  чыннікаў, характэрных  для Беларусі і яе надзвычай памяркоўнага народа( з прыярытэтам чаркі і шкваркі над усім астатнім), псіхалагічных асаблівасцяў  беларускага дыктатара і падтрымкі яго з боку Крамля, паталагічнай баязлівасці беларускай кіроўнай наменклатуры мы прыйшлі да высновы, што лукашысцкая дыктатура –усур’ёз і надоўга.
20 сакавіка 1997 г., седзячы разам у закратаваным міліцэйскім УАЗіку,  калі нас вазілі па розных РАУС і судах, і пасля судзілі за арганізацыю ледзь не ўсіх мітынгаў і пікетаў апазіцыі, што адбываліся ў 1996-пачатку 1997гг. – тады ў Віктара ўзнікла ідэя актывізацыі рабочага руху і выдання газеты “Рабочы”. За маё фундаванне гэтага праекту  Віктар у размовах з блізкімі людзьмі з ліку супрацоўнікаў той рэдакцыі без усялякай іроніі называў мяне святым( без двухкосся). Але па вялікаму рахунку Ён сам быў такім : у адносінах з блізкімі па духу людзьмі яго шчырасць, бездакорная логіка мыслення і высноваў уражвалі. Яго словы ніколі не разыходзіліся са справай. Іншая рэч, што рабіць канкрэтныя палітычныя справы ва ўмовах  спецыфічнай беларускай дыктатуры і псіхалагічнага ступара, у які з-за страху патрапіла беларускае грамадства – рэч няўдзячная. Бо заўжды знойдуцца тыя, хто здольны толькі крытыкаваць і нічога не прапаноўваць узамен.
Пад час палітычнай кампаніі 2001года Віктар Івашкевіч патрапіў у асаблівую няміласць да беларускага правіцеля за артыкул “Вор должен сидеть в тюрьме” і атрымаў за гэта два гады “хіміі”. Падчас адсідкі моцна абвастрыліся яго хранічныя захворванні, што падарвала яго здароўе. Аб гэтым мне гаварылі тыя яго палечнікі па барацьбе, што былі з ім на пастаяннай сувязі.

За некалькі дзён да крывавага разгону плошчы -2010 я завітаў да Віктара дамоў  на гарбату. Пад час гутаркі і аналізу магчымых варыянтаў развіцця падзей пасля галасавання 19 снежня 2010г. Віктар пагадзіўся з маімі высновамі наконт таго, што Лукашэнка з-за псіхалагічных асаблівасцяў не дапусціць у другі раз( пасля 2006г.) узнікнення намётавага лагеру супраціву на плошчы. Я казаў яму, што будзе жорсткі разгон плошчы, калі туды прыйдзе меней за 100 тысяч чалавек, а калі болей, то будзе аддадзены загад страляць. Ён пагадзіўся з гэтым, але дадаў, што, на жаль, іншага выйсця, каб пазбавіцца дыктатара, акрамя народнага супраціву—ПЛОШЧЫ ці заўчаснай смерці самога дыктатара не існуе. Бо тыя выключэнні, што ведае гісторыя (Ярузельскі ў Польшчы і Піначэт у Чылі) пад беларускую сітуацыю не падпадаюць. Дый Ярузельскі і, у пэўнай ступені, Піначэт, дыктатарамі ў класічным сэнсе не былі.
Напачатку  верасня 2013г. мой сябра Іван Лабачоў неяк сустрэў Віктара Івашкевіча на прыпынку ля плошчы Перамогі. Віктар Івашкевіч выглядаў хваравіта і паведаміў, што чакае аперацыі па перасадцы печані. Але не дачакаўся.
Бывай, Віктар! Ты, без перабольшвання, залатымі літарамі ўпісаў сваё імя ў найноўшую гісторыю Беларусі і застанешся ў нашай памяці.
04.10.13 3:27



Cервис комментирования Disqus позволяет легко авторизоваться через фэйсбук и твиттер, а также напрямую в Disqus. Даёт возможность репостить комментарии в фэйсбук, а также использовать изображения. 
Подробнее читайте здесь.
Ветеранам Клуба Партизан, мы оставляем и старую форму авторизации.
 
загружаются комментарии

Павел Знавец